{"id":9362,"date":"2021-10-07T19:40:28","date_gmt":"2021-10-07T19:40:28","guid":{"rendered":"http:\/\/revistakuvendi.org\/?p=9362"},"modified":"2021-10-07T19:40:28","modified_gmt":"2021-10-07T19:40:28","slug":"personaliteti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/revistakuvendi.org\/?p=9362","title":{"rendered":"Personaliteti&#8230;"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"101\" height=\"160\" src=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Untitled.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-9163\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>PERSONALITETI, HISTORIKU, FAKTOR\u00cbT, ETAPAT E\nZHVILLIMIT DHE NDIKIMI I TYRE N\u00cb JET\u00cbN SHOQ\u00cbRORE<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>ARGJIRA\nUKIMERI<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong><em>KUPTIMET\nMBI PERSONALITETIN<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Mbi\npersoanlitetin dhe problemet e themelore t\u00eb psikologjis\u00eb, kuptimi roli dhe\nr\u00ebnd\u00ebsia p\u00ebr datojn\u00eb qysh nga lasht\u00ebsia, e q\u00eb vazhdojn\u00eb deri n\u00eb dit\u00ebt e sotme.\nMe termin personalitet, n\u00eb lasht\u00ebsi kuptohej nj\u00eb mask\u00eb q\u00eb vinin aktor\u00ebt n\u00eb\nsken\u00eb q\u00eb t\u00eb mos njiheshin dhe me k\u00ebt\u00eb em\u00ebrtim filluan t\u00eb cil\u00ebsoheshin aktor\u00ebt e\nsken\u00ebs. Nd\u00ebrsa me kalimin e koh\u00ebs, kuptohej se njer\u00ebzit e ndrysh\u00ebm,n\u00eb ambiente\nt\u00eb ndryshme, kryenin funksione dhe pun\u00eb t\u00eb ndryshme. N\u00eb k\u00ebto rrethana as\nnjer\u00ebzit nuk ishin t\u00eb nj\u00ebjt\u00eb. Ashtu si\u00e7 nuk ishin as rolet, as pun\u00ebt q\u00eb b\u00ebnin.\nP\u00ebrgjith\u00ebsisht, kuptimi mbi personalitetin jepet n\u00eb aspektin psikologjik dhe n\u00eb\nat\u00eb sociologjik. N\u00eb aspektin psikologjik, personaliteti e trajton at\u00eb si njeri\nme vet\u00ebdije, nj\u00eb njeri konkret e normal q\u00eb formohet n\u00eb kushte dhe rrethana t\u00eb\ncaktuara. T\u00eb gjitha k\u00ebto jan\u00eb n\u00ebn ndikimin e shum\u00eb faktor\u00ebve q\u00eb z\u00ebn\u00eb vend n\u00eb\nshoq\u00ebri. Kurse n\u00eb aspektin sociologjik&nbsp; Me personalitet kuptojm\u00eb me nj\u00eb\nnjeri t\u00eb shquar q\u00eb jep kontributin e tij n\u00eb fusha t\u00eb ndryshme dhe t\u00eb caktuara\nt\u00eb veprimtaris\u00eb njer\u00ebzore si psh: Shkenc\u00eb, Art, Kultur\u00eb, Sport, Politik\u00eb,\nUshtri. P\u00ebrkufizime t\u00eb shum\u00ebllojshme, jan\u00eb dh\u00ebn\u00eb mbi personalitetin. Mir\u00ebpo nj\u00eb\np\u00ebrkufizim, ku t\u00eb gjith\u00eb psikolog\u00ebt jan\u00eb pro tij, \u00ebsht\u00eb ky: Personaliteti \u00ebsht\u00eb\nt\u00ebr\u00ebsi e organizuar e tipareve, itenelegjenc\u00ebs, karakterit, t\u00eb konstruktit\ntrupor, dhe temperamentit, e cila ka karakterstika relativisht t\u00eb q\u00ebndrueshme.\nKu formohet gjat\u00eb veprimtaris\u00eb s\u00eb nd\u00ebrsjellt\u00eb t\u00eb njeriut dhe mjedisit ku jeton.\nPoashtu, shumica e studiusve e pranojn\u00eb se kuptimi mbi personalitetin si nj\u00eb\norganizm\u00ebm i cil\u00ebsive t\u00eb njeriut, por jo si nj\u00eb organiz\u00ebm t\u00eb \u00e7far\u00ebdo cil\u00ebsie q\u00eb\nmund t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb person. As me shum\u00ebn e e cil\u00ebsive t\u00eb thjeshta t\u00eb nj\u00eb individi,\npor me ato m\u00eb t\u00eb ve\u00e7anta q\u00eb nj\u00eb person mund t\u00eb posedoj\u00eb. S\u00eb fundmi, mund t\u00eb thuhet\nq\u00eb: Personaliteti nuk \u00ebsht\u00eb i lindur dhe i trash\u00ebguar. Cil\u00ebsit\u00eb q\u00eb e\np\u00ebrb\u00ebjn\u00eb&nbsp; at\u00eb formohen&nbsp; gjat\u00eb gjith\u00eb jet\u00ebs. Vlen t\u00eb p\u00ebrmend\u00ebt q\u00eb\ntrash\u00ebgimia \u00ebsht\u00eb parakusht p\u00ebr formimin e njeriut dhe personalitetin e tij.\nP\u00ebrkufizimet e ndryshme q\u00eb u dhan\u00eb mbi personalitetin na v\u00ebn\u00eb n\u00eb dukje shum\u00eb\nelemente esenciale p\u00ebr kuptimin dhe konceptin e personalitetit. Dukurit\u00eb dhe\ncil\u00ebsit\u00eb e ndryshme, tregojn\u00eb qartazi edhe disa karakteristika, q\u00eb do ti&nbsp;\np\u00ebrmendim m\u00eb posht\u00eb:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><strong><em>Integriteti \u2013 kur flasim p\u00ebr k\u00ebt\u00eb fush\u00eb, kemi parasysh\nt\u00eb gjitha proceset e ve\u00e7anta praktike. Por edhe individin si t\u00ebr\u00ebsi. Sjelljet e\nnjeriut nuk jan\u00eb nj\u00eb grup aktivitetesh t\u00eb ndryshme. Por integriteti p\u00ebrfshin\nnj\u00eb t\u00ebr\u00ebsi, nj\u00eb unitetet t\u00eb integruar n\u00eb form\u00eb t\u00eb nj\u00eb sistemi.<\/em><\/strong><\/li><li><strong><em>Duke u mb\u00ebshtetur n\u00eb sjelljet e njer\u00ebzve, v\u00ebrejm\u00eb se\nsecili tregon karakteristika (secili p\u00ebr vete). \u00c7do njeri,\u00ebsht\u00eb individ p\u00ebr\nvete. Q\u00eb mjafton p\u00ebr t\u00eb folur, p\u00ebr nj\u00eb personalitet t\u00eb posaq\u00ebm. Gj\u00eb q\u00eb ndryshon\nprej individ\u00ebve t\u00eb tjer\u00ebve.&nbsp;<\/em><\/strong><\/li><li><strong><em>Prej nj\u00eb uniteti t\u00eb integruar, rrjedh\u00eb edhe cil\u00ebsia e\ntret\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb Q\u00ebndrueshm\u00ebria Relative n\u00eb sjellje. Kjo q\u00ebndrueshm\u00ebri\nmanifestohet n\u00eb sjellje t\u00eb ngjashme por n\u00eb situata t\u00eb ngjashme.&nbsp; Ai\n(njeriu), q\u00eb \u00ebsht\u00eb i vrullsh\u00ebm, i ndersh\u00ebm, ambicioz, i shpreh\u00eb t\u00eb gjitha\ncil\u00ebsit\u00eb n\u00eb nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb madh sjellesh. Edhe kjo pandryshueshm\u00ebri \u00ebsht\u00eb\nrelative. Individi, nuk i shfaq\u00eb k\u00ebto cil\u00ebsi n\u00eb \u00e7do situat\u00eb. E gjith\u00eb kjo varet\nnga situata, vler\u00ebsimi, p\u00ebrvoja, e m\u00ebparshme. Vlen t\u00eb p\u00ebrmendet q\u00eb,\nq\u00ebndrueshm\u00ebria e sjell\u00ebs \u00ebsht\u00eb e till\u00eb, sa q\u00eb p\u00ebr \u00e7do indivd t\u00eb mund t\u00eb fllitet\np\u00ebr nj\u00eb person me cil\u00ebsi t\u00eb caktuara dhe q\u00eb mund t\u00eb parashikohet sjellja e tij.<\/em><\/strong><\/li><li><strong><em>Ve\u00e7antia e e personalitetit q\u00eb lidhet me unitetin e\ntiparve karakteristike dhe nd\u00ebrlidhjeve t\u00eb tyre, n\u00eb baz\u00eb t\u00eb t\u00eb cilave nj\u00eb\nindivid ndryshon nga nj\u00eb tjet\u00ebr.&nbsp;<\/em><\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p><strong><em>PSIKOLOG\u00cbT\n\u2013 MENDIMET E TYRE MBI PERSONALITETIN<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><strong><em>JOHN WATSON \u2013 themelues i Shkoll\u00ebs Strukturaliste dhe\ni laboratorit t\u00eb par\u00eb p\u00ebr hulumtime shkencore. Poashtu, ka dh\u00ebn\u00eb edhe mendimet\ne tij mbi personalitetin. Nd\u00ebr t\u00eb tjerash, ai dha k\u00ebt\u00eb mendim: Personaliteti\n\u00ebsht\u00eb produkt i sistemeve tona t\u00eb zakoneve.<\/em><\/strong><\/li><li><strong><em>WAREN \u2013 sqaron k\u00ebshtu p\u00ebr personalitetin: \u00cbsht\u00eb nj\u00eb\norganizim i integruar i t\u00eb gjitha funskioneve dhe ve\u00e7ant\u00ebsive, t\u00eb funskioneve\nt\u00eb njohjes, t\u00eb ndjenjave, t\u00eb sjelljes, t\u00eb dh\u00ebnave fizike. T\u00eb gjitha k\u00ebto i\ndallojn\u00eb nj\u00eb individ nga nj\u00eb tjet\u00ebr.<\/em><\/strong><\/li><li><strong><em>ALLPORT \u2013 jep k\u00ebt\u00eb mendim p\u00ebr personalitetin:\nPersonaliteti \u00ebsht\u00eb model i kaegorizimit t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve, organizim dinamik,\nindividual i sistemeve psikofizike, q\u00eb p\u00ebrcaktojn\u00eb p\u00ebrshtatjen e tij unike ndaj\nmjedisit t\u00eb tij.<\/em><\/strong><\/li><li><strong><em>CATELL tregon mendimet e tij k\u00ebshtu:\nPersonaliteti&nbsp; \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb na lejont\u00eb parashikojm\u00eb se \u00e7far\u00eb do t\u00eb b\u00ebj\u00eb\nnj\u00eb individ n\u00eb nj\u00eb situat\u00eb t\u00eb dh\u00ebn\u00eb.<\/em><\/strong><\/li><li><strong><em>PIERORN \u2013 Personaliteti \u00ebsht\u00eb t\u00ebr\u00ebsi e integruar e\nnjeriut, me t\u00eb gjitha karakteristikat e p\u00ebrhershme, diferenciale t\u00eb tij, t\u00eb\nintelegjenc\u00ebs, t\u00eb karakterit, t\u00eb temperamentit, t\u00eb konstitucionit, dhe e t\u00eb\ngjitha m\u00ebnyrave t\u00eb posa\u00e7me t\u00eb sjelljes.<\/em><\/strong><\/li><li><strong><em>VEXLIARD thot\u00eb k\u00ebshtu: Personaliteti \u00ebsht\u00eb nj\u00eb\nstruktur\u00eb dinamike integrative dhe integrante, q\u00eb siguron nj\u00eb unitet relativ\ndhe vazhdim\u00ebsi n\u00eb koh\u00eb t\u00eb t\u00ebr\u00ebsis\u00eb s\u00eb sistemeve q\u00eb p\u00ebrgjigjen p\u00ebr ve\u00e7orit\u00eb\nspecifike t\u00eb nj\u00eb individi. T\u00eb gjitha k\u00ebto tregojn\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn e t\u00eb menduarit, t\u00eb\nndjerit, t\u00eb veprimit, t\u00eb reagimit n\u00eb situata konkrete.<\/em><\/strong><\/li><li><strong><em>AJZENK \u2013 Personaliteti p\u00ebrkufizohet si nj\u00eb organizim i\nfort\u00eb dhe i q\u00ebndruesh\u00ebm i karakterit, i temperamentit, i intelektit, dhe\nkonstruktit fizik t\u00eb nj\u00eb individi i cili p\u00ebrcakton nivelin dhe m\u00ebnyr\u00ebn e\nadaptimit t\u00eb tij n\u00eb rrethin ku jeton.<\/em><\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p><strong><em>Faktor\u00ebt\nq\u00eb ndikojn\u00eb n\u00eb formimin e personalitetit t\u00eb njeriut<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Si\nt\u00eb gjitha funskionet dhe proceset psiqike, edhe personaliteti ka rolin,\nr\u00ebnd\u00ebsin\u00eb dhe baz\u00ebn e biologjike. Kjo nodh\u00eb p\u00ebr shkak q\u00eb \u00e7do njerilind me\nkarakteristika t\u00eb ndryshme dhe t\u00eb caktuara. Edhe pse t\u00eb gjitha proceset\nbiologjike n\u00eb zhvillimin e personalitetit, jan\u00eb bazament i nevojsh\u00ebm p\u00ebr\nzhvillimin e m\u00ebtejm p\u00ebr krijimin e personalitetit t\u00eb njeriut. Nj\u00eb rol t\u00eb\nr\u00ebnd\u00ebish\u00ebm dhe shum\u00eb vendimtar luajn\u00eb faktor\u00ebt social dhe ekonomik. N\u00eb krijimin\ne personalitetit t\u00eb njeriut, luajn\u00eb nj\u00eb rol t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i faktor\u00ebve si psh: Ambienti\ndhe kushtet familjar ( n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn rriten f\u00ebmij\u00ebt), Institucionet arsimore,\nM\u00ebsimdh\u00ebn\u00ebsit, T\u00eb njohurit, Moshatar\u00ebt, Shoq\u00ebria n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn personi \u00ebsht\u00eb\nan\u00ebtar, dhe roli q\u00eb ka n\u00eb k\u00ebto veprime, literatura, Filmat, Marr\u00ebdhniet\nbashk\u00ebshortore, Profesioni dhe shum\u00eb t\u00eb tjer\u00eb. Vlen t\u00eb p\u00ebrmendet q\u00eb kushtet\nsocio-ekonomike, luajn\u00eb nj\u00eb rol t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm mbi procesin m\u00ebsimor t\u00eb\nf\u00ebmij\u00ebve. Poashtu, n\u00eb kuad\u00ebr r\u00eb k\u00ebtyre kushteve, f\u00ebmiu zhvillohet n\u00eb rrethin\nsocial dhe m\u00ebson individualisht. T\u00eb gjitha k\u00ebto ndryshimet individuale v\u00ebrehet\nm\u00eb s\u00eb miri tek f\u00ebmij\u00ebt q\u00eb lindin dhe rriten n\u00eb nj\u00eb familje t\u00eb vetme. T\u00eb gjitha\nrrethanat e caktuara n\u00eb t\u00eb cilat rritet f\u00ebmiu, paraqesin nj\u00eb faktor tjet\u00ebr t\u00eb\nr\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm, e gjith\u00eb kjo mund t\u00eb ndikoj\u00eb n\u00eb zhvillimin e tij.&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>PERSONALITETI, HISTORIKU, FAKTOR\u00cbT, ETAPAT E ZHVILLIMIT DHE NDIKIMI I TYRE N\u00cb JET\u00cbN SHOQ\u00cbRORE ARGJIRA UKIMERI KUPTIMET MBI PERSONALITETIN Mbi persoanlitetin dhe problemet e themelore t\u00eb psikologjis\u00eb, kuptimi roli dhe r\u00ebnd\u00ebsia p\u00ebr datojn\u00eb qysh nga lasht\u00ebsia, e q\u00eb vazhdojn\u00eb deri n\u00eb dit\u00ebt e sotme. Me termin personalitet, n\u00eb lasht\u00ebsi kuptohej nj\u00eb mask\u00eb q\u00eb vinin aktor\u00ebt n\u00eb&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9163,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[11],"tags":[],"class_list":["post-9362","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-publicistike"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9362","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9362"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9362\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9363,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9362\/revisions\/9363"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/9163"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9362"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9362"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9362"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}