{"id":7697,"date":"2019-04-15T21:04:20","date_gmt":"2019-04-15T21:04:20","guid":{"rendered":"http:\/\/revistakuvendi.org\/?p=7697"},"modified":"2019-04-15T21:04:50","modified_gmt":"2019-04-15T21:04:50","slug":"presidenca-amerikane","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/revistakuvendi.org\/?p=7697","title":{"rendered":"Presidenca Amerikane"},"content":{"rendered":"<div class=\"full-width\">\n<div class=\"article-title\">\n<ul>\n<li><em>Ekzekutivi, -argumentonte m\u00eb tej Wilson, -\u201cduhet t\u00eb jet\u00eb i pavarur nga legjislativi dhe p\u00ebr t\u00eb ruajtur k\u00ebt\u00eb status duhet t\u00eb jet\u00eb i pajisur me nj\u00eb veto absolute mbi aktet legjislative. N\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt, legjislativi do t\u00eb zhvler\u00ebsoj\u00eb r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e ekzekutivit n\u00eb \u00e7do moment deri n\u00eb mos ekzistenc\u00ebn e tij.\u201dVe\u00e7 k\u00ebsaj, <strong>presidenti duhet t\u00eb zgjidhet drejtp\u00ebrdrejt nga populli<\/strong>. K\u00ebshtuq\u00eb Wilson-it i duhej\u00a0 t\u00eb binte dakord p\u00ebr nj\u00eb num\u00ebr pikash, duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe at\u00eb t\u00eb fundit, q\u00eb konventa vendosi se presidenti duhet t\u00eb zgjidhet indirekt nga njer\u00ebzit p\u00ebrmes nj\u00eb kolegji zgjedh\u00ebsish.<\/em><\/li>\n<\/ul>\n<h1>Historia e Presidences Amerikane<\/h1>\n<div class=\"author\">\n<div class=\"a-content\"><b><strong><a href=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Moisiu.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-7695\" src=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Moisiu.png\" alt=\"\" width=\"144\" height=\"160\" \/><\/a>Nga Raimonda MOISIU*<\/strong><\/b><\/div>\n<div><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><!--more--><\/p>\n<div class=\"main-page left\">\n<div class=\"single-block\">\n<div class=\"content-block main left\">\n<div class=\"block\">\n<div class=\"block-content post-796529 post type-post status-publish format-standard has-post-thumbnail hentry category-histori\">\n<p><span class=\"hover-effect delegate\"><span class=\"cover\"><i><\/i><img decoding=\"async\" class=\"image-border\" src=\"http:\/\/www.gazetadita.al\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/auto_auto_Controversial-US-Presidents15252457521535893618-905x395.jpg\" alt=\"Presidenca Amerikane, si hyri n\u00eb histori\" \/><\/span><\/span><\/p>\n<div class=\"shortcode-content\">\n<div class=\"paragraph-row\">\n<div class=\"column9\">\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Zanafilla e Zyr\u00ebs Presidenciale\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Presidenca apo e th\u00ebn\u00eb ndryshe; \u201csistemi presidencial qeveris\u00ebs\u201d e ka duksh\u00ebm\u00a0 origjin\u00ebn amerikane. Politolog\u00ebt amerikan\u00eb e shekullit 17-\u00eb dhe 18-\u00eb, John Locke (1632-1704) dhe Baron De Montesquieu (1689-1755) pat\u00ebn shkruar m\u00eb par\u00eb\u00a0 p\u00ebr ndarjen e funksioneve legjislative dhe ekzekutive, porse teoria n\u00eb praktik\u00eb, iu la hartuesve t\u00eb Kushtetut\u00ebs.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb termi \u201cpresident\u201d nuk ishte i ri apo i panjohur, pasi ai term ishte aplikuar edhe m\u00eb par\u00eb nga\u00a0 autoritetet e\u00a0 organeve legjislative n\u00eb kolonit\u00eb, dhe midis p\u00ebrfaq\u00ebsuesve n\u00eb Kongresin Kontinental.<\/p>\n<div id=\"attachment_796531\" class=\"wp-caption alignleft\">\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-796531\" src=\"http:\/\/www.gazetadita.al\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/JFKWHP-KN-23056-A.jpg\" sizes=\"auto, (max-width: 436px) 100vw, 436px\" srcset=\"http:\/\/www.gazetadita.al\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/JFKWHP-KN-23056-A.jpg 1000w, http:\/\/www.gazetadita.al\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/JFKWHP-KN-23056-A-150x150.jpg 150w, http:\/\/www.gazetadita.al\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/JFKWHP-KN-23056-A-300x298.jpg 300w, http:\/\/www.gazetadita.al\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/JFKWHP-KN-23056-A-768x762.jpg 768w\" alt=\"\" width=\"436\" height=\"433\" \/><\/p>\n<p class=\"wp-caption-text\">Zyra presidenciale<\/p>\n<\/div>\n<p>Madje, Kushtetuta e New Jorku-t e vitit 1777 dhe Kushtetuta e Massachusetts e vitit 1780 sugjeruan nj\u00eb ekzekutiv t\u00eb pavarur, me t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn fuqi ligjore q\u00eb pati m\u00eb von\u00eb, \u2013 Presidenti i Shteteve t\u00eb Bashkuara. P\u00ebrfaq\u00ebsuesit n\u00eb Konvent\u00ebn Federale n\u00eb Filadelfia n\u00eb vitin 1787 u gjend\u00ebn n\u00eb dilem\u00eb rreth krijimit t\u00eb \u201c<em>ekzekutivit qeveris\u00ebs<\/em>\u201d. Shumica e hartuesve t\u00eb Kushtetut\u00ebs u p\u00ebrpoq\u00ebn p\u00ebr nj\u00eb ekzekutiv\u00a0 gjith\u00ebkomb\u00ebtar t\u00eb fuqish\u00ebm, t\u00eb maturuar dhe t\u00eb aft\u00eb n\u00eb\u00a0 zbatimin e ligjeve dhe zbutjes s\u00eb pabarazis\u00eb sociale deri n\u00eb shtetet n\u00eb cepat m\u00eb t\u00eb larg\u00ebta\u00a0 t\u00eb vendit, p\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr ndaj asistenc\u00ebs n\u00eb rastet e emergjencave t\u00eb paparashikuara, k\u00ebrc\u00ebnuese serioze si ato natyrore, trazirave dhe rr\u00ebmujave sociale dhe rebelimit t\u00eb brendsh\u00ebm. Me k\u00ebt\u00eb hartuesit gjithashtu k\u00ebrkonin q\u00eb t\u00eb shmangnin nxitjen, frik\u00ebn\u00a0 dhe rrezikun e p\u00ebrhapjes s\u00eb monarkis\u00eb. N\u00eb at\u00eb konvent\u00eb, p\u00ebrfaq\u00ebsuesi i CT (Connecticut, Kenerike), Roger Sherman, iu bashk\u00ebngjit mendimit t\u00eb P\u00ebrfaq\u00ebsuesit t\u00eb Virxhinias James Madison, -(i\u00a0 cili njihet edhe si Presidenti i 4-t i SHBA-\u00ebs), -q\u00eb Shefi i ekzekutivit duhet t\u00eb ket\u00eb autoritetin mbi\u00a0 organin legjislativ. Sherman e konsideronte postin e shefit t\u00eb ekzekutivit, asgj\u00eb m\u00eb shum\u00eb si nj\u00eb institucion q\u00eb mbarte vullnetin e organit ligjzbatues n\u00eb fuqi. Gjithashtu, ai d\u00ebshironte q\u00eb\u00a0 numri i ligjzbatuesve t\u00eb mos ishte i q\u00ebndruesh\u00ebm, me q\u00ebllim q\u00eb ky organ ligjv\u00ebn\u00ebs t\u00eb ket\u00eb liri-veprimi p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrcaktuar nj\u00eb ose m\u00eb shum\u00eb, sipas dekreteve dhe projektligjeve q\u00eb mund t\u00eb paraqesin. Nd\u00ebrsa James Wilson, p\u00ebrfaq\u00ebsuesi i Pensilvanis\u00eb n\u00eb Konvent\u00ebn Federale q\u00eb u mbajt n\u00eb Pensilvani, sikund\u00ebr edhe James Madison, pati nj\u00eb k\u00ebndv\u00ebshtrim t\u00eb kund\u00ebrt, duke argumentuar dhe mb\u00ebshtetur fort mendimin e tij, p\u00ebr nj\u00eb ekzekutiv unik me fuqin\u00eb e t\u00eb gjitha kompetencave administrative.<\/p>\n<p>Ekzekutivi, -argumentonte m\u00eb tej Wilson, -\u201cduhet t\u00eb jet\u00eb i pavarur nga legjislativi dhe p\u00ebr t\u00eb ruajtur k\u00ebt\u00eb status duhet t\u00eb jet\u00eb i pajisur me nj\u00eb veto absolute mbi aktet legjislative. N\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt, legjislativi do t\u00eb zhvler\u00ebsoj\u00eb r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e ekzekutivit n\u00eb \u00e7do moment deri n\u00eb mos ekzistenc\u00ebn e tij.\u201dVe\u00e7 k\u00ebsaj, <strong>presidenti duhet t\u00eb zgjidhet drejtp\u00ebrdrejt nga populli<\/strong>. K\u00ebshtuq\u00eb Wilson-it i duhej\u00a0 t\u00eb binte dakord p\u00ebr nj\u00eb num\u00ebr pikash, duke p\u00ebrfshir\u00eb edhe at\u00eb t\u00eb fundit, q\u00eb konventa vendosi se presidenti duhet t\u00eb zgjidhet indirekt nga njer\u00ebzit p\u00ebrmes nj\u00eb kolegji zgjedh\u00ebsish.<\/p>\n<p>Sidoqoft\u00eb, thelbi i ideve t\u00eb Wilson-it \u00ebsht\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb dokumentin p\u00ebrfundimtar, mb\u00ebshtetur\u00a0 ve\u00e7mas nga James Madison, i njohur edhe p\u00ebr rolin e tij n\u00eb VIRGINIA PLAN, q\u00ebm\u00eb pas u b\u00eb i njohur edhe si \u201cAti i Kushtetut\u00ebs\u201d, \u2013 i mb\u00ebshtetur edhe nga Guvernatori Morris.<\/p>\n<p>Paragrafi I i Nenit II t\u00eb Kushtetut\u00ebs shpjegon fjal\u00eb p\u00ebr fjal\u00eb dhe p\u00ebrcakton qart\u00eb kriteret baz\u00eb dhe kualifikuese p\u00ebr t\u00eb hyr\u00eb n\u00eb Zyr\u00ebn e Presidentit.<\/p>\n<p>\u201cShprehimisht thuhet:<\/p>\n<p>\u201c<em>Pushteti ekzekutiv i jepet\u00a0 nj\u00eb Presidenti t\u00eb Shteteve t\u00eb Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs, i cili do t\u00eb ushtroj\u00eb detyr\u00ebn gjat\u00eb nj\u00eb mandati kat\u00ebr vje\u00e7ar n\u00eb Zyr\u00ebn e Presidentit. Askush tjet\u00ebr, p\u00ebrve\u00e7se ajo e nj\u00eb qytetari, i cila\u00a0 ka lindur n\u00eb Amerik\u00eb ose nj\u00eb shtetasi amerikan i SHBA-\u00eb n\u00eb koh\u00ebn e miratimit t\u00eb k\u00ebsaj Kushtetute, ai do t\u00eb konsiderohet kandidatur\u00eb\u00a0\u00a0e p\u00ebrshtatsh\u00ebm p\u00ebr\u00a0 t\u00eb hyr\u00eb n\u00eb Zyr\u00ebn e Presidentit.<\/em><\/p>\n<p><em>Qytetari,\u00a0 i cili do t\u00eb hyj\u00eb n\u00eb at\u00eb zyr\u00eb,\u00a0 duhet t\u00eb jet\u00eb 35-\u00eb vjet e lart, dhe t\u00eb ket\u00eb\u00a0 qen\u00eb\u00a0 banor brenda\u00a0 territorit t\u00eb\u00a0 SHBA-\u00ebs p\u00ebr 14-\u00eb vjet.<\/em><\/p>\n<p><em>N\u00eb rastin e largimit t\u00eb Presidentit nga posti, sipas Kushtetut\u00ebs;\u00a0 kur sjellja e presidentit b\u00ebhet e padurueshme, sjellje e gabuar, n\u00ebse b\u00ebn tradhti, korruptohet apo b\u00ebn ndonj\u00eb krim t\u00eb r\u00ebnd\u00eb, procedura e largimit\u00a0 nis\u00a0 nga shumica e thjesht\u00eb e Dhom\u00eb s\u00eb Deputet\u00ebve, merret n\u00eb pyetje n\u00eb Senat, dhe Senati mund ta largoj\u00eb nga posti me 2\/3 e votave.<\/em><\/p>\n<p><em>Po sipas Kushtetut\u00ebs p\u00ebr shkak t\u00eb dor\u00ebheqjes apo paaft\u00ebsis\u00eb ligjore p\u00ebr t\u00eb kryer kompetencat dhe detyrat e zyr\u00ebs s\u00eb sip\u00ebr-p\u00ebrmendur, n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast si shef i ekzekutivit delegohet Zv\/Presidenti.\u00a0 Gjithashtu, Kongresi parashikon me ligj; Largimin p\u00ebr shkaqe natyrore; s\u00ebmundje tejet e r\u00ebnd\u00eb dhe nga vdekja, t\u00eb dor\u00ebheqjes dhe paaft\u00ebsis\u00eb ligjore e t\u00eb dyve bashk\u00eb,\u00a0 e Presidentit &amp; Zv\/Presidentit, \u2013 n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast deklarohet\u00a0 nj\u00eb zyrtar i lart\u00eb, n\u00eb rastin konkret Speaker of the House (Z\u00ebdh\u00ebn\u00ebsi i Sht\u00ebpis\u00eb s\u00eb Bardh\u00eb), dhe\u00a0 nd\u00ebrkoh\u00eb Kryetari i Senatit b\u00ebhet zv\/President, dhe k\u00ebshtu me radh\u00eb deri tek an\u00ebtar\u00ebt e kabinetit ekzekutiv.<\/em><\/p>\n<p><em>Presidenti i deleguar do t\u00eb ushtroj\u00eb detyr\u00ebn e tij n\u00eb p\u00ebrputhje me rrethanat, derisa t\u00eb\u00a0 hiqet p\u00ebr Pap\u00ebrshtatshm\u00ebri ose derisa t\u00eb Zgjidhet nj\u00eb tjet\u00ebr President. Nd\u00ebrkoh\u00eb Presidenti do t\u00eb marr\u00eb p\u00ebr nevojat e tij, nj\u00eb kompensim, i cili as nuk do t\u00eb rritet, por as nuk do t\u00eb zvog\u00eblohet gjat\u00eb periudh\u00ebs p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn ai \u00ebsht\u00eb zgjedhur.<\/em><\/p>\n<p><em>Pra se t\u00eb hyj\u00eb n\u00eb Zyr\u00ebn e tij, presidenti b\u00ebn betimin shprehimisht: \u201cBetohem solemnisht para kombit se do t\u00eb kryej besnik\u00ebrisht detyr\u00ebn e Presidentit t\u00eb SHBA-\u00ebs. Do t\u00eb ruaj, kujdesem dhe mbroj Kushtetut\u00ebn e SHBA-\u00ebs.<\/em>\u201d<\/p>\n<p>P\u00ebr rreth m\u00eb shum\u00eb se 200 vjet, Presidenca e Shteteve t\u00eb Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs \u00ebsht\u00eb shnd\u00ebrruar; Zyra m\u00eb e fuqishme n\u00eb bot\u00eb. Funksionet dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsit\u00eb e Zyr\u00ebs Presidenciale jan\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme dhe t\u00eb m\u00ebdha. Ndryshe nga shum\u00eb qeveri demokratike t\u00eb Evrop\u00ebs dhe gjetk\u00eb q\u00eb kan\u00eb President t\u00eb Shtetit dhe Kryeminist\u00ebr t\u00eb Qeverisjes,sistemi i qeverisjes s\u00eb SHBA-\u00ebs ka vet\u00ebm nj\u00eb ekzekutiv,-Presidentin.<\/p>\n<p>Presidenti i SHBA-\u00ebs \u00ebsht\u00eb nj\u00ebkoh\u00ebsisht edhe Kryeminist\u00ebr, Komandant i Forcave t\u00eb Armatosura dhe Z\u00ebri i Popullit Amerikan.<\/p>\n<p>Por Gjykata Kushtetuese parashikon edhe parimin \u201cChecks and Balances\u201d nga Kongresi dhe Gjykata m\u00eb e lart\u00eb n\u00eb vend, e cila mund t\u2019i pezulloj\u00eb vendimet e tij. Q\u00ebllimi \u00ebsht\u00eb q\u00eb t\u00eb ruhet balanca e veprimit t\u00eb organeve m\u00eb t\u00eb larta t\u00eb shtetit.<\/p>\n<p>Si Kryetar i Shtetit, presidenti kryen shum\u00eb nga detyrat publike dhe ceremoniale t\u00eb nd\u00ebrmarra nga mbreti ose mbret\u00ebresha e Mbret\u00ebris\u00eb s\u00eb Bashkuar, e t\u00eb tjer\u00eb monark\u00eb, Guvernatori i p\u00ebrgjithsh\u00ebm i Kanadas\u00eb dhe kombeve t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb Federat\u00ebs.<\/p>\n<p>Nj\u00eb pllak\u00eb e dizenjuar me fjal\u00ebt \u201cThe buck stops here\u201d ( Dollari q\u00ebndron k\u00ebtu), -megjith\u00ebse kjo fraz\u00eb nuk e kishte origjin\u00ebn nga Harry S.Truman, ngaq\u00eb pllaka ishte modeluar m\u00eb par\u00eb nga Marshall i SHBA-\u00ebs, Fred A. Canfil dhe nj\u00eb mik i i tij, dhe\u00a0 u d\u00ebrgua n\u00eb zyr\u00ebn e Sht\u00ebpis\u00eb s\u00eb Bardh\u00eb n\u00eb koh\u00ebn e Truman, dhe ndodhej n\u00eb tryez\u00ebn presidenciale nga viti 1945 -1953. Kjo fraz\u00eb u b\u00eb moto mjaft e njohur dhe e popullarizuar. Madje Presidenti Harry S. Truman i referohej shpesh, motos s\u00eb dizajnit n\u00eb disa fjalime t\u00eb tij. Duke njohur vler\u00ebn e fjal\u00ebve t\u00eb Presidentit Truman, nj\u00eb pasues i Sht\u00ebpis\u00eb s\u00eb Bardh\u00eb me bindje krejt\u00ebsisht t\u00eb ndryshme politike e miratoi moton \u201cThe buck stops here\u201d p\u00ebr administrat\u00ebn e tij, 28 vjet m\u00eb von\u00eb.<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-796530 alignright\" src=\"http:\/\/www.gazetadita.al\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/auto_presindete_e_SHBA1478701913.jpg\" sizes=\"auto, (max-width: 430px) 100vw, 430px\" srcset=\"http:\/\/www.gazetadita.al\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/auto_presindete_e_SHBA1478701913.jpg 860w, http:\/\/www.gazetadita.al\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/auto_presindete_e_SHBA1478701913-300x259.jpg 300w, http:\/\/www.gazetadita.al\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/auto_presindete_e_SHBA1478701913-768x663.jpg 768w\" alt=\"\" width=\"430\" height=\"371\" \/><\/p>\n<p><strong>Roli dhe Pushtetet\u00a0 e Presidentit<\/strong><\/p>\n<p>Roli i presidentit \u00ebsht\u00eb zgjeruar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb konsiderueshme p\u00ebrtej asaj t\u00eb parashikuar nga Et\u00ebrit Themelues t\u00eb Kushtetut\u00ebs. Gjat\u00eb krizave t\u00eb tilla si Lufta Civile, Lufta e I-\u00ebdhe e II-\u00eb Bot\u00ebrore si edhe periudha e depresionit ekonomik t\u00eb\u00a0 viteve 1930-\u00eb, Kongresi dhe Shteti e mb\u00ebshtet\u00ebn ekzekutivin n\u00eb lidhje me leadership-in dhe administrimin. Kompetencat p\u00ebr zgjidhjen e krizave dh\u00ebn\u00eb presidentit, mbet\u00ebn prioriteti kryesor m\u00eb pas, duke performuar e p\u00ebrforcuar k\u00ebshtu nj\u00eb statur\u00eb\u00a0 presidenciale bashk\u00ebkohore n\u00eb Zyr\u00eb.<\/p>\n<p>Gjithashtu, v\u00ebmendje iu kushtua nj\u00eb s\u00ebr\u00eb ndryshime\u00a0 t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme n\u00eb\u00a0 \u00e7\u00ebshtjet e jashtme gjat\u00eb shekullit t\u00eb 20-\u00eb dhe roli i presidentit n\u00eb k\u00ebt\u00eb aspekt, shtoi jo vet\u00ebm autoritetin e tij shtet\u00ebror,\u00a0 p\u00ebrgjegj\u00ebsit\u00eb e reja p\u00ebr Zyr\u00ebn, por edhe p\u00ebrpjekjet qeveris\u00ebse\u00a0 dhe kompetencat e presidentit n\u00eb sferat ekonomike dhe sociale.<\/p>\n<p>Figura presidenciale t\u00eb tilla si; Thomas Jefferson, Andrew Jackson, Abraham Lincoln, Theodore Roosevelt, Woodrow Wilson, Franklin D. Roosevelt dhe Harry S. Truman kan\u00eb reformuar dhe forcuar pushtetin e Presidentit nd\u00ebr vite. Respektivisht ata konsiderohen e vler\u00ebsohen si President\u00ebt e Fort\u00eb\u201d \u201cBurra Shteti\u201d. K\u00ebta individ\u00eb, duke ushtruar prerogativat e tyre si Burra Shteti menaxhuan fort ndikimin e tyre\u00a0 dhe nd\u00ebrmor\u00ebn ndryshime t\u00eb m\u00ebdha e t\u00eb guximshme n\u00eb Shoq\u00ebrin\u00eb Amerikane.<\/p>\n<p><strong>Presidenti si Lider i Kombit.<\/strong><\/p>\n<p>Presidenti si Lider i Kombit p\u00ebrballet me\u00a0 shum\u00ebtrajtshm\u00ebrin\u00eb e \u00e7\u00ebshtjeve t\u00eb v\u00ebshtira dhe detyrave shtet\u00ebrore.<\/p>\n<p>Si i vetmi zyrtar ekzekutiv i zgjedhur me vot\u00eb t\u00eb lir\u00eb dhe t\u00ebr\u00ebsisht t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb nga populli, \u2013 Presidenti p\u00ebrfaq\u00ebson kombin kudo n\u00eb bot\u00eb, nd\u00ebrsa zv\/presidenti mban postin legjislativ si Kryetar i\u00a0 Senatit. Presidenti amerikan ka n\u00eb duar nj\u00eb fuqi t\u00eb jasht\u00ebzakonshme politike dhe hartuesi kryesor i politikave p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet e brendshme e t\u00eb jashtme. N\u00eb cil\u00ebsin\u00eb e Presidentit ai \u00ebsht\u00eb pranuar si udh\u00ebheq\u00ebs i nj\u00eb prej partive politike, por q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebson gjith\u00eb popullin amerikan pavar\u00ebsisht k\u00ebsaj. Si lider i Kombit, Presidenti duhet t\u00eb nxis\u00eb orientimin e politik\u00ebs s\u00eb jashtme dhe asaj t\u00eb brendshme. Presidenti mund t\u00eb qeveris\u00eb p\u00ebrmes dekreteve, t\u00eb cilat shpesh kan\u00eb karakterin e ligjeve.Presidenti mund t\u00eb fus\u00eb n\u00eb fuqi p\u00ebrmes dekretit edhe marr\u00ebveshjet nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb miratuara nga qeveria, por t\u00eb cilat Senati refuzon t\u2019i miratoj\u00eb, p\u00ebrmes t\u00eb ashtuquajturve \u2013 \u201cExecutive Agreements\u201d.<\/p>\n<p>Kushtetuta e p\u00ebrcakton se ekzekutivi \u201cher\u00eb pas here duhet t\u00eb informoj\u00eb Kongresin n\u00eb lidhje me sindikatat dhe t\u00eb rekomandoj\u00eb p\u00ebr shqyrtimin e k\u00ebrkesave t\u00eb tyre, dhe t\u00eb marr\u00eb masat q\u00eb ai i gjykon t\u00eb nevojshme, t\u00eb domosdoshme dhe t\u00eb pap\u00ebrshtatshme, duke p\u00ebrfshir\u00eb gjendjen e sindikatave dhe gjendjen ekonomike n\u00eb vend. Me k\u00ebt\u2019 rast, Presidenti sugjeron programet dhe masat p\u00ebr miratimin e akteve t\u00eb\u00a0 legjislacionit q\u00eb ai i konsideron jet\u00ebsore p\u00ebr rritjen e mir\u00ebqenies s\u00eb popullit.<\/p>\n<p>Presidenti i SHBA-\u00ebs ka t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb propozoj\u00eb gjykat\u00ebsit e Gjykat\u00ebs Supreme (Supreme Court). Por p\u00ebr em\u00ebrimin duhet shumica prej 3\/5 e votave n\u00eb Senat. Gjykat\u00ebsit e Supreme Court, i cili n\u00eb rastet kontestuese ka fjal\u00ebn e fundit, em\u00ebrohen p\u00ebr t\u00ebr\u00eb jet\u00ebn. Kjo do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb nj\u00eb president mund t\u00eb influencoj\u00eb pun\u00ebn e Gjykat\u00ebs p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb shum\u00eb m\u00eb t\u00eb gjat\u00eb se sa mandati i tij.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa qytetar\u00ebt, politikan\u00ebt apo grupet e interesave mund ta d\u00ebrgojn\u00eb ndonj\u00eb \u00e7\u00ebshtje n\u00eb gjykata n\u00ebse mendojn\u00eb se dekretet jan\u00eb kund\u00ebr Kushtetut\u00ebs. Presidenti mund t\u00eb shfuqizoj\u00eb me nj\u00eb n\u00ebnshkrim dekretet e l\u00ebshuara nga presidenti i m\u00ebparsh\u00ebm.<\/p>\n<p><strong>Presidenti \u2013Komandant i P\u00ebrgjithsh\u00ebm i Forcave t\u00eb Armatosura.<\/strong><\/p>\n<p>Presidenti \u00ebsht\u00eb Komandanti Suprem i Forcave t\u00eb SHBA-\u00ebs, ka kontrollin\u00a0 e ushtris\u00eb, Marin\u00ebs dhe MILITIA \u2013sh\u00ebrbimet sekrete t\u00eb disa shteteve. Sipas Kushtetut\u00ebs, t\u00eb drejt\u00ebn p\u00ebr t\u2019i shpallur luft\u00eb ndonj\u00eb vendi tjet\u00ebr e ka Kongresi. Megjithat\u00eb \u00ebsht\u00eb presidenti dhe kabineti i tij ai q\u00eb vendos p\u00ebr misionet ushtarake jasht\u00eb vendit. N\u00ebse vendi rrezikohet, presidenti ka t\u00eb drejt\u00ebn e fillimit t\u00eb nj\u00eb lufte pa miratimin m\u00eb par\u00eb t\u00eb vendimit nga Parlamenti. Si\u00e7 e ka v\u00ebn\u00eb n\u00eb dukje studiuesi i politikave presidenciale Thomas E. Cronin, \u201cMegjith\u00ebse Roli dhe Pushteti i hershme i presidenc\u00ebs ka p\u00ebsuar progres n\u00eb hap\u00ebsir\u00eb e n\u00eb koh\u00eb, ajo \u00ebsht\u00eb pothuajse e\u00a0 nj\u00ebjta edhe sot, me at\u00eb \u00e7far\u00eb Et\u00ebrit Themelues t\u00eb Kushtetut\u00ebs\u00a0 shkruanin n\u00eb koh\u00ebn e Republik\u00ebs s\u00eb Re ( e par\u00eb).\u00a0 Fleksibiliteti,\u00a0 Vullneti dhe Besimi q\u00eb popullit amerikan, i japin nj\u00eb presidenti,-\u00ebsht\u00eb\u00a0 fuqia e v\u00ebrtet\u00eb p\u00ebr t\u2019i sh\u00ebrbyer kombit.\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Nga Raimonda MOISIU<\/strong><\/p>\n<p><strong>*Referuar \u201cThe New Lexicon Webster\u2019s Encyclopedic Dictionary of the English Language<\/strong>.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ekzekutivi, -argumentonte m\u00eb tej Wilson, -\u201cduhet t\u00eb jet\u00eb i pavarur nga legjislativi dhe p\u00ebr t\u00eb ruajtur k\u00ebt\u00eb status duhet t\u00eb jet\u00eb i pajisur me nj\u00eb veto absolute mbi aktet legjislative. N\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt, legjislativi do t\u00eb zhvler\u00ebsoj\u00eb r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e ekzekutivit n\u00eb \u00e7do moment deri n\u00eb mos ekzistenc\u00ebn e tij.\u201dVe\u00e7 k\u00ebsaj, presidenti duhet t\u00eb zgjidhet drejtp\u00ebrdrejt&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7698,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-7697","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-histori-gjeografi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7697","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7697"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7697\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7700,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7697\/revisions\/7700"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/7698"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7697"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7697"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7697"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}