{"id":6689,"date":"2017-07-03T13:25:20","date_gmt":"2017-07-03T13:25:20","guid":{"rendered":"http:\/\/revistakuvendi.org\/?p=6689"},"modified":"2017-07-03T13:25:20","modified_gmt":"2017-07-03T13:25:20","slug":"ne-iballe-duke-medituar-per-agro-turizmin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/revistakuvendi.org\/?p=6689","title":{"rendered":"N\u00cb IBALLE, DUKE MEDITUAR P\u00cbR AGRO-TURIZMIN"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/DEDAJN.jpg\" rel=\"attachment wp-att-4983\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-4983\" src=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/DEDAJN-300x226.jpg\" alt=\"DEDAJ,N\" width=\"300\" height=\"226\" srcset=\"https:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/DEDAJN-300x226.jpg 300w, https:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/DEDAJN.jpg 311w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>NDUE DEDAJ<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>L\u00ebm\u00eb pas Fush\u00eb-Arrr\u00ebsin dhe pas 31 kilometrash n\u00ebp\u00ebr nj\u00eb rrug\u00eb t\u00eb re t\u00eb asfaltuar, nd\u00ebrtuar vitet e fundit nga Fondi Shqiptar i Zhvillimit, kemi mb\u00ebrritur n\u00eb Iballe, nj\u00eb nga qendrat e p\u00ebrmendura t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb s\u00eb Veriut.<!--more--> Nj\u00eb panoram\u00eb e pazakont\u00eb, nga ku i kundron t\u00eb gjitha bjeshk\u00ebt deri n\u00eb thell\u00ebsi t\u00eb Alpeve. Jemi ne nd\u00ebr udh\u00ebtar\u00ebt e pakt\u00eb t\u00eb k\u00ebsaj t\u00eb diele qershori. K\u00ebt\u00eb zon\u00eb n\u00ebnalpine, q\u00eb shtrihet n\u00eb lart\u00ebsin\u00eb 700-900 metra mbi nivelin e detit, e ndan Drini me Tropoj\u00ebn. Dikur shkohej e vihej brenda dit\u00ebs n\u00eb Gjakov\u00eb, me kuajt e ngarkuar me mallra, duke ndjekur rrug\u00ebt e shkurt\u00ebra. Kthejm\u00eb kryet andej nga jan\u00eb majat e maleve. Maja e Shllumit. Maja e M\u00ebrturit. Maja e Sharit. Maja e Bales (nga thuhet se vjen dhe emri Iballe &#8211; <em>p\u00ebrball\u00eb Bales<\/em>). Vendasit tregojn\u00eb me dor\u00eb fshtrat e larg\u00ebt q\u00eb duk\u00ebn e s\u2019duk\u00ebn, me emra me ting\u00ebllim\u00eb poetike, si t\u00eb dal\u00eb nga xhubleta e Eposit t\u00eb Kreshnik\u00ebve. Andej \u00ebsht\u00eb Bugjoni. Andej Kok\u00ebdoda. Andej Apripa e Gurit. Andej M\u00ebrturi. Andej Berisha. Fierza, Mziu, Poravi etj. Edhe pse koh\u00eb moderne, \u00ebsht\u00eb e pamundur q\u00eb t\u00eb vesh n\u00eb Iballe e t\u00eb mos d\u00ebgjosh p\u00ebr or\u00ebn e malit t\u00eb Shllumit, dikur si nj\u00eb hyjni me fronin n\u00eb at\u00eb mal dy kaptinash: \u201cOj ora e Shllumit, m\u00eb ndihmo!\u201d\u2026<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe1.png\" rel=\"attachment wp-att-6691\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-6691\" src=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe1-300x181.png\" alt=\"iballe1\" width=\"300\" height=\"181\" srcset=\"https:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe1-300x181.png 300w, https:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe1.png 417w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Fashti Iballe shtrihet n\u00eb \u201cgrop\u00eb\u201d\u00a0 dhe jo rast\u00ebsisht quhet Fush\u00eb Grop\u00eb. Sipas goj\u00ebdhanave vendi ka qen\u00eb e gjithi i mbuluar me uji, pastaj diku mali u \u00e7a dhe uji iku andej nga Ludrica, ku n\u00eb hershm\u00ebri \u201cankoroheshin lundrat\u201d. Kaq shum\u00eb e kan\u00eb \u00ebnd\u00ebrruar mal\u00ebsor\u00ebt detin, sa i kan\u00eb \u201cngjitur\u201d lundrat deri rr\u00ebz\u00eb Alpeve. Sigurisht jo p\u00ebr peshkun e shijsh\u00ebm, se trofta e p\u00ebrrenj\u00ebve malor\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb e mira, por p\u00ebr daljen n\u00eb det, lidhjen me qytetet. P\u00ebrtej tisit t\u00eb legjendave mrekulluese, Iballja ka plot faqe historie, q\u00eb indentifikohen me tempujt kishtar\u00eb t\u00eb Sh\u00ebn Sebastianit dhe Sh\u00ebn Gjergjit. Nat\u00ebn e Shnandojt me 13 qershor mblidhen rreth 500 vet\u00eb nga t\u00eb gjitha fshatrat e ish- komun\u00ebs, q\u00eb ende nuk i \u00ebsht\u00eb fshir\u00eb emri nga tabela n\u00eb hyrje t\u00eb godin\u00ebs. Iballja \u00ebsht\u00eb nism\u00ebtarja e arsimit n\u00eb Puk\u00eb, pasi aty u hap shkolla e par\u00eb n\u00eb vitin 1903 nga ipeshkvi i Sap\u00ebs, Imzot Laz\u00ebr Mjeda, me mb\u00ebshtetjen Austro-Hungareze. Pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore n\u00eb Iballe ka patur shkoll\u00eb t\u00eb mesme por dhe nj\u00eb konvikt si ato t\u00eb qyteteve p\u00ebr f\u00ebmij\u00ebt e zonave t\u00eb thella, q\u00eb sot \u00ebsht\u00eb shkretuar.<\/p>\n<p>Familja Mirakaj \u00ebsht\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr identitetit i k\u00ebtij vendi dhe ne, shoq\u00ebruar nga pasardh\u00ebs t\u00eb der\u00ebs n\u00eb z\u00eb, vizituam kull\u00ebn e tyre, e shp\u00ebrfytyruar p\u00ebr shkak t\u00eb sekuestrimit dhe keqp\u00ebrdorimit t\u00eb saj nga regjimi i kaluar. Kol Bib\u00eb Mirakaj, m\u00eb i p\u00ebrmenduri i fisit, ka qen\u00eb m\u00ebsues n\u00eb vitin 1917 n\u00eb Iballe, nj\u00eb detaj i vog\u00ebl n\u00eb dukje, por q\u00eb i vlen rishkrimit t\u00eb historis\u00eb, t\u2019ia p\u00ebrmend\u00ebsh kontributin n\u00eb l\u00ebmin e ABC-s\u00eb njeriut, q\u00eb historiografia e gjysm\u00ebshekullit monist e ka fshikulluar pa m\u00ebshir\u00eb, duke e par\u00eb vet\u00ebm si minist\u00ebr i nj\u00ebr\u00ebs nga qeverit\u00eb e koh\u00ebs s\u00eb pushtimit. Bashk\u00eb me t\u00eb u err\u00ebsua e gjith\u00eb gjenealogjia e Mirakajve, ashtu si dhe e familjeve t\u00eb tjera n\u00eb z\u00eb t\u00eb trevave shqiptare, duke i ndjekur pasardh\u00ebsit e tyre kolektivisht mallkimi i biografis\u00eb.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe-3.png\" rel=\"attachment wp-att-6692\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-6692\" src=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe-3-300x181.png\" alt=\"iballe 3\" width=\"300\" height=\"181\" srcset=\"https:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe-3-300x181.png 300w, https:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe-3.png 444w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p><em>Kulla e Mirakajve<\/em><\/p>\n<p>T\u00eb gjith\u00eb rr\u00ebfejn\u00eb p\u00ebr Iballen, nga Frang Bardhi kat\u00ebr shekuj m\u00eb par\u00eb te banakieri i fshatit, Aleksi, q\u00eb e b\u00ebn mir\u00eb shpjeguesin e vendit t\u00eb vet, pa teprime e mburrje. Fshati i Iballes ka patur 400 sht\u00ebpi e tani ato jan\u00eb jan\u00eb rrudhur n\u00eb afro 100, edhe pse prej dy vitesh p\u00ebr n\u00eb Iballe shkohet n\u00ebp\u00ebr nj\u00eb rrug\u00eb t\u00eb mir\u00ebfillt\u00eb turistike. Megjithat\u00eb rruga nuk ka \u201cprodhuar\u201d ende investime n\u00eb fshatrat e zon\u00ebs dhe kjo \u00ebsht\u00eb ana tjet\u00ebr e medaljes e nj\u00eb rruge t\u00eb bukur, jo vet\u00ebm n\u00eb k\u00ebt\u00eb mal\u00ebsi &#8211; th\u00ebn\u00eb ndryshe, ato rrezikojn\u00eb t\u00eb kthehen n\u00eb nj\u00eb stoli.<\/p>\n<p>Banor\u00ebt e Iballes jan\u00eb t\u00eb p\u00ebrmendur p\u00ebr urt\u00ebsin\u00eb, mikpritjen dhe t\u00eb tjera tipare t\u00eb aristokracis\u00eb s\u00eb maleve dhe fisnik\u00ebris\u00eb mal\u00ebsore. Ata din\u00eb t\u00eb festojn\u00eb dhe fushnaja para masivit t\u00eb g\u00ebshtenjave, \u00ebsht\u00eb nj\u00ebri nga vendet ku ata mblidh\u00ebshin p\u00ebr t\u00eb festuar e kuvenduar sipas tradit\u00ebs. E kan\u00eb ruajtur k\u00ebt\u00eb pem\u00ebtore natyrore dhe kjo \u00ebsht\u00eb d\u00ebshmi e vitalitetit t\u00eb tyre n\u00eb koh\u00ebn e tranzicionit, pasi turizmi do t\u00eb ishte i sakatuar pa k\u00ebt\u00eb perl\u00eb. E jo vet\u00ebm kaq, por nj\u00ebri nga banor\u00ebt, Leka, tash ekonomist n\u00eb Tiran\u00eb, vjen rregullisht n\u00eb trojet e vjetra dhe e shton bashtin\u00ebn e tij t\u00eb geshtenjave me fidana t\u00eb rinj. Megjithat\u00eb tash p\u00ebr tash nismat jan\u00eb spontane. Ende nuk sheh stalla moderne, baxha bulmeti, resorte turistike, vet\u00ebm pak tufa delesh kullosin n\u00eb mesdit\u00eb livadheve. \u00cbsht\u00eb ngritur dhe nj\u00eb kamping p\u00ebr turist\u00ebt, me disa bujtina t\u00eb drunjta, por ato nuk mund t\u00eb jen\u00eb efi\u00e7ente aq sa duhet pa nj\u00eb agroturiz\u00ebm t\u00eb zhvilluar. Dihet q\u00eb askush nuk mund t\u2019i b\u00ebj\u00eb t\u00eb gjitha, ndaj harmonizimi i investimeve private e publike do t\u00eb ishte rruga e duhur. Dikush bujtinat, dikush blegtorin\u00eb, dikush prodhimet bujq\u00ebsore, dikush zairet e dimrit e k\u00ebshtu me radh\u00eb.<\/p>\n<p>Kthehemi prej Iballes, me d\u00ebshir\u00ebn q\u00eb kur t\u00eb vemi prap\u00eb atje pas ca koh\u00ebsh si turist\u00eb t\u00eb mund t\u00eb shijojm\u00eb gjith\u00eb gam\u00ebn e prodhimeve t\u00eb saj bio, duke filluar nga qum\u00ebshti i shijsh\u00ebm, kosi i trash\u00eb \u201cme e pre me thik\u00eb\u201d, djathrat e deles dhe t\u00eb dhis\u00eb, g\u00ebshtenjat e pjekura, mjalti aromatik, lakrori e gatimet tradicionale, rakia e than\u00ebs, gjer buk\u00ebfiket e sa e sa prodhime t\u00eb tjera vendase. Por si\u00e7 thot\u00eb populli, sipas vendit b\u00ebhet kuvendi, edhe turizmi lypet i g\u00ebrshetuar veror dhe dim\u00ebror. Se Iballja \u00ebsht\u00eb si nj\u00eb hirush\u00eb e bukur gjat\u00eb ver\u00ebs, por ajo vjen e b\u00ebhet \u201cbish\u00eb\u201d gjat\u00eb dimrit, i cili n\u00eb k\u00ebto an\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shaka. Specialist\u00ebt e fush\u00ebs me t\u00eb drejt\u00eb ngren\u00eb problemin e studimeve paraprake p\u00ebr turizmin, llojshm\u00ebrin\u00eb, tipologjin\u00eb, pasi ndryshe e k\u00ebrkon nj\u00eb rajon e ndryshe nj\u00eb tjet\u00ebr. Klima, lag\u00ebshtia, nxeht\u00ebsia nd\u00ebrrojn\u00eb nga nj\u00eb vend n\u00eb nj\u00eb tjet\u00ebr, ani se n\u00eb dukje t\u00eb ngjash\u00ebm.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe2.png\" rel=\"attachment wp-att-6693\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-6693\" src=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe2-300x181.png\" alt=\"iballe2\" width=\"300\" height=\"181\" srcset=\"https:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe2-300x181.png 300w, https:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2017\/07\/iballe2.png 465w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p><em>Liqeni i Iballes<\/em><\/p>\n<p>Iballasit besojn\u00eb se nj\u00eb dit\u00eb fshati i tyre do t\u00eb lidhet me rrug\u00eb t\u00eb re n\u00eb standarde dhe n\u00eb krahun verior, me Fierz\u00ebn, aq m\u00eb tep\u00ebr q\u00eb turist\u00ebt nuk duan t\u00eb \u201cngujohen\u201d vet\u00ebm n\u00eb nj\u00eb vend. Fundja nj\u00eb \u201cqaf\u00eb\u201d mali \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb duhet kap\u00ebrcyer me asfalt p\u00ebr t\u00eb mb\u00ebrritur te diga dhe liqeni i drit\u00ebs. Kujtohemi p\u00ebr njer\u00ebzit e Iballes dhe ja tek na vjen nd\u00ebrmend Ded\u00eb Maluta n\u00eb Lezh\u00eb, nj\u00ebri nga biznesmen\u00ebt m\u00eb t\u00eb suksessh\u00ebm t\u00eb nd\u00ebrtimit jo vet\u00ebm n\u00eb qytetin bregdetar, por dhe n\u00eb Shkod\u00ebr, Tiran\u00eb etj., me d\u00ebshir\u00ebn q\u00eb njer\u00ebz si ai t\u00eb nxisin ide dhe projekte p\u00ebr zhvillimin agro-turistik t\u00eb zon\u00ebs dhe krejt mal\u00ebsive t\u00eb Puk\u00ebs e Fush\u00eb-Arr\u00ebzit.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>NDUE DEDAJ &nbsp; L\u00ebm\u00eb pas Fush\u00eb-Arrr\u00ebsin dhe pas 31 kilometrash n\u00ebp\u00ebr nj\u00eb rrug\u00eb t\u00eb re t\u00eb asfaltuar, nd\u00ebrtuar vitet e fundit nga Fondi Shqiptar i Zhvillimit, kemi mb\u00ebrritur n\u00eb Iballe, nj\u00eb nga qendrat e p\u00ebrmendura t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb s\u00eb Veriut.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6690,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-6689","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-histori-gjeografi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6689","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6689"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6689\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6694,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6689\/revisions\/6694"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6690"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6689"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6689"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6689"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}