{"id":5763,"date":"2015-12-23T15:52:14","date_gmt":"2015-12-23T15:52:14","guid":{"rendered":"http:\/\/revistakuvendi.org\/?p=5763"},"modified":"2015-12-23T15:52:14","modified_gmt":"2015-12-23T15:52:14","slug":"shprehje-frymezuese-nga-nobelistja-nadine-gordimer","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/revistakuvendi.org\/?p=5763","title":{"rendered":"Shprehje frym\u00ebzuese nga nobelistja Nadine Gordimer"},"content":{"rendered":"<p><strong><a href=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/GORDINER.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-5764\" src=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2015\/12\/GORDINER.png\" alt=\"GORDINER\" width=\"173\" height=\"205\" \/><\/a>Shprehje frym\u00ebzuese nga nobelistja Nadine Gordimer<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol>\n<li>Asnj\u00eb fakt q\u00eb shkruaj apo them nuk do t\u00eb jet\u00eb aq i v\u00ebrtet\u00eb sa trillimi.<\/li>\n<li>T\u00eb shkruash \u00ebsht\u00eb t\u00eb kuptosh jet\u00ebn. Njeriu punon gjith\u00eb jet\u00ebn me shpres\u00ebn se mund t\u00eb ket\u00eb kuptuar nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb vog\u00ebl.<\/li>\n<li>Kam d\u00ebshtuar n\u00eb shum\u00eb gj\u00ebra, por kurr\u00eb nuk<a href=\"http:\/\/www.tetovanews.info\/2014\/07\/10-shprehje-frymezuese-nga-nobelistja.html\">jam<\/a>frik\u00ebsuar.<\/li>\n<li>Jam flaka e nj\u00eb qiriu q\u00eb l\u00ebkundet nga rrymat e ajrit q\u00eb s\u2019mund t\u00eb shihen.<\/li>\n<li>T\u00eb gjith\u00eb p\u00ebrfundojn\u00eb nj\u00eb dit\u00eb vet\u00ebm dhe n\u00eb k\u00ebrkim t\u00eb vetes.<\/li>\n<li>\u00cbsht\u00eb m\u00eb e thjesht\u00eb p\u00ebr ish-padron\u00ebt t\u00eb l\u00ebn\u00eb m\u00ebnjan\u00eb maskat q\u00eb fshehin humanitetin e tyre sesa p\u00ebr ish-skllev\u00ebrit t\u00eb njohin fytyr\u00ebn posht\u00eb maskave. Apo t\u00eb besojn\u00eb se ata nuk po mbajn\u00eb nj\u00eb mask\u00eb t\u00eb re.<\/li>\n<li>Njer\u00ebzit i dhurojn\u00eb nj\u00ebrit-tjetrit gj\u00ebra q\u00eb s\u2019mund t\u00eb mb\u00ebshtillen me ambalazh dhuratash.<\/li>\n<li>Censura nuk mbaron kurr\u00eb p\u00ebr at\u00eb q\u00eb e ka p\u00ebrjetuar. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb shenj\u00eb n\u00eb imagjinat\u00eb q\u00eb e ndikon gjithnj\u00eb individin q\u00eb e ka vuajtur, p\u00ebrgjithmon\u00eb.<\/li>\n<li>Nuk mund ta ndryshosh nj\u00eb regjim bazuar n\u00eb dhembshuri. Duhet t\u00eb jet\u00eb di\u00e7ka m\u00eb e fort\u00eb se aq.<\/li>\n<li>Faktet jan\u00eb gjithnj\u00eb m\u00eb t\u00eb pakta se ajo q\u00eb ka ndodhur n\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb.<\/li>\n<\/ol>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><a href=\"http:\/\/gazeta-shqip.com\/lajme\/2014\/07\/16\/nadine-gordimer-fituesja-e-cmimit-te-pare-nobel-per-letersine-ne-afriken-e-jugut\/\">Nadine Gordimer, fituesja e \u00e7mimit t\u00eb par\u00eb \u201cNobel\u201d p\u00ebr let\u00ebrsin\u00eb n\u00eb Afrik\u00ebn e Jugut<\/a><\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb mosh\u00ebn 90-vje\u00e7are u nda nga jeta nobelistja me fam\u00eb bot\u00ebrore, Nadine Gordimer, e cil\u00ebsuar si nj\u00eb kolose e let\u00ebrsis\u00eb dhe aktivizmit t\u00eb Afrik\u00ebs s\u00eb Jugut<\/p>\n<p>Shkrimtarja<br \/>\nNadine Gordimer, e cila fitoi \u00e7mimin e par\u00eb \u201cNobel\u201d n\u00eb let\u00ebrsi, shkroi kronik\u00ebn e p\u00ebrditshme t\u00eb ngjarjeve \u00e7njer\u00ebzore t\u00eb regjimit\u00a0<a href=\"http:\/\/www.tetovanews.info\/2014\/07\/10-shprehje-frymezuese-nga-nobelistja.html\">racist<\/a>, nga mjerimi dhe izolimi i personave me ngjyr\u00eb, te mizorit\u00eb q\u00eb personat e zakonsh\u00ebm kryen mbi ta.<\/p>\n<p>N\u00eb 15 roman\u00eb dhe tregime t\u00eb shkruara gjat\u00eb shtat\u00eb dekadave, Gordimer p\u00ebrshkroi sakt\u00ebsisht fshatrat ku personat me ngjyr\u00eb u mbyll\u00ebn gjat\u00eb sundimit t\u00eb minoritetit t\u00eb bardh\u00eb. Librat e saj shpesh p\u00ebrqendrohen n\u00eb tensionet q\u00eb qeverisja e aparteidit krijoi mes partner\u00ebve, fqinj\u00ebve, punonj\u00ebsve dhe sip\u00ebrmarr\u00ebsve.<\/p>\n<p>Si\u00a0<a href=\"http:\/\/www.tetovanews.info\/2014\/07\/10-shprehje-frymezuese-nga-nobelistja.html\">rezultat<\/a>, qeveria e aparteidit t\u00eb Afrik\u00ebs s\u00eb Jugut \u2013 q\u00eb institucionalizoi diskriminimin racial n\u00eb val\u00ebt e legjislacionit regresiv duke filluar nga viti 1948, i ndaloi Nadine Gordimer tre nga librat q\u00eb botoi.<\/p>\n<p>Nj\u00eb firm\u00eb ligjore q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebson vajz\u00ebn dhe djalin e shkrimtares, deklaroi se 90-vje\u00e7arja, fituese e \u00e7mimit \u201cNobel\u201d, u nda qet\u00ebsisht nga jeta t\u00eb diel\u00ebn, n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb e saj n\u00eb Johanesburg. Kongresi Komb\u00ebtar Afrikan (ANC) q\u00eb drejton Afrik\u00ebn e Jugut, ku Gordimer ishte an\u00ebtare, e vler\u00ebsoi at\u00eb si nj\u00eb shkrimtare dhe aktiviste t\u00eb shquar. \u201cVendi yn\u00eb ka humbur nj\u00eb kolose t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb, puna e s\u00eb cil\u00ebs ishte pasqyra jon\u00eb\u201d, u shpreh nj\u00eb z\u00ebdh\u00ebn\u00ebs i ANC-s\u00eb.<\/p>\n<p><strong>Profili i shkrimtares Nadine Gordimer<\/strong><\/p>\n<p>Gordimer mori \u00e7mimin \u201cNobel\u201d n\u00eb let\u00ebrsi n\u00eb vitin 1991, q\u00eb p\u00ebrkoi me nj\u00eb\u00a0<a href=\"http:\/\/www.tetovanews.info\/2014\/07\/10-shprehje-frymezuese-nga-nobelistja.html\">moment<\/a>\u00a0t\u00eb shpres\u00ebs dhe dhun\u00ebs s\u00eb madhe n\u00eb Afrik\u00ebn e Jugut. Nelson\u00a0<a href=\"http:\/\/www.tetovanews.info\/2014\/07\/10-shprehje-frymezuese-nga-nobelistja.html\">Mandela<\/a>\u00a0ishte liruar nga burgu, por lindja e Afrik\u00ebs s\u00eb lir\u00eb t\u00eb Jugut ishte akoma larg.<\/p>\n<p>Pasi Mandela u zgjodh presidenti i par\u00eb i Afrik\u00ebs s\u00eb Jugut me vot\u00eb t\u00eb lir\u00eb n\u00eb vitin 1994, Gordimer e zgjeroi v\u00ebmendjen e saj n\u00eb padrejt\u00ebsit\u00eb jasht\u00eb vendit. Ajo dha kontribut n\u00eb artikuj opinionesh p\u00ebr gazeta lokale dhe nd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr t\u00eb d\u00ebnuar k\u00ebrc\u00ebnimin ndaj fjal\u00ebs s\u00eb lir\u00eb n\u00eb shtete si Kina dhe Bangladeshi.<\/p>\n<p>\u201cFjal\u00ebt e shkruara e kan\u00eb ende fuqin\u00eb e mrekullueshme p\u00ebr t\u00eb nxjerr\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00ebn dhe m\u00eb t\u00eb keqen nga natyra njer\u00ebzore\u201d, i shkroi ajo Salman Rushdies, pasi lideri fetar, Ruhollah\u00a0<a href=\"http:\/\/www.tetovanews.info\/2014\/07\/10-shprehje-frymezuese-nga-nobelistja.html\">Khomeini<\/a>, k\u00ebrkoi vrasjen e shkrimtarit. \u201cNe kemi p\u00ebr detyr\u00eb t\u2019i trajtojm\u00eb fjal\u00ebt ashtu si\u00e7 trajtojm\u00eb energjin\u00eb b\u00ebrthamore apo inxhinierin\u00eb gjenetike, me kuraj\u00eb, kujdes, vizion dhe sakt\u00ebsi.\u201d<\/p>\n<p>Si t\u00eb donte ta jepte k\u00ebt\u00eb shembull, Nadine Gordimer u b\u00eb nj\u00eb kritike e ashp\u00ebr e Kongresit Komb\u00ebtar Afrikan kur ky erdhi n\u00eb pushtet. Ajo e akuzoi qeverisjen e k\u00ebtij t\u00eb fundit p\u00ebr paaft\u00ebsi n\u00eb p\u00ebrballimin e kriz\u00ebs s\u00eb AIDS-it n\u00eb Afrik\u00ebn e Jugut dhe p\u00ebr censur\u00eb t\u00eb fjal\u00ebs s\u00eb lir\u00eb, duke qen\u00eb se nxjerrja e sekreteve shtet\u00ebrore mund t\u2019i fuste reporter\u00ebt n\u00eb burg.<\/p>\n<p>\u201cRikthimi i censur\u00ebs \u00ebsht\u00eb i pamenduesh\u00ebm kur analizon sesa njer\u00ebz kan\u00eb vuajtur p\u00ebr t\u00eb hequr qafe censur\u00ebn n\u00eb t\u00eb gjitha format\u201d, tha Gordimer p\u00ebr nj\u00eb gazet\u00eb afrikanojugore muajin e shkuar. \u201c\u00c7far\u00eb po presim? Duhet ta shohim! Ta luftojm\u00eb!\u201d<\/p>\n<p>\u201cShum\u00eb vite m\u00eb von\u00eb e kuptova se n\u00ebse do t\u00eb kisha qen\u00eb nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb me ngjyr\u00eb, mund t\u00eb mos isha b\u00ebr\u00eb nj\u00eb shkrimtare, pasi biblioteka nuk ishte e hapur p\u00ebr f\u00ebmij\u00ebt me ngjyr\u00eb\u201d, tha Gordimer n\u00eb fjalimin e saj t\u00eb pranimit t\u00eb \u00e7mimit \u201cNobel\u201d n\u00eb vitin 1991.<\/p>\n<p>Gordimer e botoi romanin e saj t\u00eb par\u00eb n\u00eb vitin 1953. Reputacionin nd\u00ebrkomb\u00ebtar ia fali libri \u201cKonservatori\u201d, i cili fitoi \u00e7mimin \u201cMan Booker\u201d n\u00eb vitin 1974. \u201c\u00cbsht\u00eb nj\u00eb kryevep\u00ebr\u201d, shkroi Chinua Achebe, shkrimtari i njohur nigerian.<\/p>\n<p>Nadine Gordimer pati nj\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie t\u00eb vazhdueshme me shkrimtarin e dyt\u00eb afrikanojugor q\u00eb mori \u00e7mimin \u201cNobel\u201d n\u00eb let\u00ebrsi, J. M. Coetzee.<\/p>\n<p>Ajo besonte se p\u00ebrshkrimi i ndikimit t\u00eb aparteidit n\u00eb jet\u00ebn private ishte m\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm se aktivizmi politik dhe k\u00ebmb\u00ebnguli gjithnj\u00eb se nuk ishte e ndonj\u00eb partie politike, por kishte vet\u00ebm bindje morale.<\/p>\n<p>\u201cNuk kam fe, nuk njoh dogma politike\u201d, i tha ajo nj\u00eb intervistuesi n\u00eb vitin 1965. \u201cKam qindra dyshime mbi gjith\u00e7ka, por bindjen e plot\u00eb se ngjyra e l\u00ebkur\u00ebs nuk i kufizon askujt t\u00eb drejtat e barabarta.\u201d<\/p>\n<p><strong>I.D.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Shprehje frym\u00ebzuese nga nobelistja Nadine Gordimer &nbsp; Asnj\u00eb fakt q\u00eb shkruaj apo them nuk do t\u00eb jet\u00eb aq i v\u00ebrtet\u00eb sa trillimi. T\u00eb shkruash \u00ebsht\u00eb t\u00eb kuptosh jet\u00ebn. Njeriu punon gjith\u00eb jet\u00ebn me shpres\u00ebn se mund t\u00eb ket\u00eb kuptuar nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb vog\u00ebl. Kam d\u00ebshtuar n\u00eb shum\u00eb gj\u00ebra, por kurr\u00eb nukjamfrik\u00ebsuar. Jam flaka e nj\u00eb&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5764,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-5763","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-letersi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5763","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5763"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5763\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5765,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5763\/revisions\/5765"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5764"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5763"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5763"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5763"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}