{"id":5271,"date":"2015-07-19T13:35:56","date_gmt":"2015-07-19T13:35:56","guid":{"rendered":"http:\/\/revistakuvendi.org\/?p=5271"},"modified":"2015-07-19T13:35:56","modified_gmt":"2015-07-19T13:35:56","slug":"procesi-i-krijimit-dhe-produkti-i-tij-me-japin-lumturi-te-vecante","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/revistakuvendi.org\/?p=5271","title":{"rendered":"\u201dPROCESI I KRIJIMIT DHE PRODUKTI  I TIJ, M\u00cb JAPIN  LUMTURI  T\u00cb VE\u00c7ANT\u00cb&#8230;\u201d"},"content":{"rendered":"<p><strong><em>(Bised\u00eb me poeten dhe shkrimtaren e mir\u00ebnjohur, VOJSAVA NELO)<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>\u00a0<\/em><\/strong><strong>Nga: Prof. Murat Gecaj<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0publicist e studiues<\/strong><\/p>\n<p><em>\u201cVojsava Nelo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb poete origjinale, e ve\u00e7ant\u00eb.<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Poezia e saj \u00ebsht\u00eb e natyrshme, e bukur\u2026\u201d<\/em><\/p>\n<p>DRIT\u00cbRO AGOLLI<!--more--><\/p>\n<ol>\n<li><em>N\u00eb \u201cJet\u00ebshkrimin\u201d t\u00ebnd, mike Sava, kam lexuar, se ke nisur t\u00eb shkruash q\u00eb n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb re. Por, k\u00ebt\u00eb gj\u00eb e di edhe un\u00eb nga njohjet tona shum\u00ebvje\u00e7are. Si ka filluar dhe si erdhi libri i par\u00eb me poezi, \u201cKur \u00e7elin \u00ebndrrat\u201c? \u00c7far\u00eb kujtimesh ruan, nga ajo periudh\u00eb e bukur e jet\u00ebs?<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>&#8211; Po, fillimet e mia letrare nisin q\u00eb n\u00eb adoleshenc\u00eb. Krijimet e para jan\u00eb botuar n\u00eb revistat e koh\u00ebs; n\u00eb revist\u00ebn \u201cPionieri\u201d e m\u00eb pas, n\u00eb gazet\u00ebs \u201cZ\u00ebri i Rinis\u00eb, \u201cDrita\u201d dhe revist\u00ebn \u201cN\u00ebntori\u201d.<\/p>\n<p>Librin e par\u00eb,\u00a0<em>\u201cKur \u00e7elin \u00ebnd\u00ebrrat\u201d,<\/em>\u00a0e kam botuar kur isha studente, pra n\u00eb vitin 1977, nga SHB \u201cN. Frash\u00ebri\u201d. Ai u mir\u00ebprit nga lexuesit dhe kritika e tha fjal\u00ebn e saj vler\u00ebsuese, duke m\u00eb hapur rrug\u00ebn e gjat\u00eb t\u00eb krijimit letrar.<\/p>\n<p>\u00c7far\u00eb kujtoj? Edhe tani sjell nd\u00ebrmend lumturin\u00eb e madhe q\u00eb kam ndier at\u00ebher\u00eb. Megjith\u00ebse botimi i \u00e7do libri \u00ebsht\u00eb lumturi, nj\u00eb lindje e re, nj\u00eb krijes\u00eb e re, q\u00eb vjen n\u00eb jet\u00ebn t\u00ebnde artistike, sigurisht e para, mbetet e pashlyer. Pra, edhe p\u00ebr mua ishte emocion i patreguar. Ky g\u00ebzim i madh, u pasua me nj\u00eb akt institucional: u pranova an\u00ebtare e Lidhjes s\u00eb Shkrimtar\u00ebve dhe Artist\u00ebve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb. P\u00ebr koh\u00ebn q\u00eb flasim, n\u00eb jet\u00ebn e nj\u00eb shkrimtari ky vler\u00ebsim p\u00ebrb\u00ebnte ngjarje, p\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, n\u00eb jet\u00ebn e nj\u00eb letrareje t\u00eb re, si\u00e7 isha un\u00eb.<\/p>\n<ol start=\"2\">\n<li><em>Po m\u00eb tej, si e vazhdove udh\u00ebn t\u00ebnde t\u00eb krijimit letrar? Cilat jan\u00eb\u00a0 librat poetik\u00eb, q\u00eb mbajn\u00eb emrin tend? A mund t\u00eb tregosh di\u00e7ka edhe p\u00ebr tem\u00ebtik\u00ebn \u00a0kryesore t\u00eb \u00a0tyre?<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>-Udha ime e krijimit letrar ka vazhduar natyrsh\u00ebm, pa nd\u00ebrprerje. Krijimin letrar e kam pjes\u00eb t\u00eb ekzistenc\u00ebs sime, q\u00eb m\u00eb rregullon ritmin e jet\u00ebs. Un\u00eb jetoj me poezin\u00eb, me fjal\u00ebn.\u00a0\u00a0Krijimi letrar \u00ebsht\u00eb bota ime. E p\u00ebrditshmja, e p\u00ebrnatshmja ime. N\u00eb k\u00ebt\u00eb bot\u00eb l\u00ebvizi e p\u00ebrmbushur. Pa sforco, pa v\u00ebshtir\u00ebsi, p\u00ebrkundrazi. Poezia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb univers i mrekulluesh\u00ebm. Vet poeti \u00ebsht\u00eb nj\u00eb bot\u00eb e mrekullueshme.\u00a0Jam e lidhur pazgjidhshm\u00ebrisht me t\u00eb.<\/p>\n<p>Qysh kur kam filluar t\u00eb shkruaj, her\u00ebt e deri m\u00eb sot, por besoj dhe n\u00eb vazhdim, or\u00ebt e krijimit jan\u00eb or\u00ebt e mia m\u00eb t\u00eb bukura. Vet\u00eb procesi i krijimit dhe produkti i tij, m\u00eb japin lumturi t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb dhe m\u00eb b\u00ebjn\u00eb t\u00eb ndihem e realizuar. Tavolina e pun\u00ebs, or\u00ebt aty, jan\u00eb p\u00ebr mua nj\u00eb realitet krejt tjet\u00ebr, gati-gati, me trajt\u00eb hyjnore. Aty l\u00ebviz un\u00eb. K\u00ebshtu, n\u00eb vazhdim, kam botuar librat: \u201cMbret\u00ebroj\u201d(1995), \u201cIdil n\u00eb dy akte\u201d(1997), \u201cBenvenuta Artemida\u201d,\u00a0<em>shqip-italisht<\/em>\u00a0(2001), \u201cTretur te puthja\u201d\u00a0<em>Lirika p\u00ebr dashurin\u00eb)<\/em>\u201d(2004), \u201cG\u00ebrsheti i prer\u00eb\u201c (2010). Jan\u00eb dhe dy libra t\u00eb tjer\u00eb poetik\u00eb n\u00eb rradh\u00ebn e botimeve t\u00eb mia: \u201cE qeshur\u201d dhe \u201cSht\u00ebpia m\u00eb e lumtur\u201d, q\u00eb nuk i rendis. Jo se i mohoj dhe, ndon\u00ebse n\u00eb koh\u00ebn kur jan\u00eb botuar, p\u00ebrkat\u00ebsisht n\u00eb vitet 1985 dhe 1990, jan\u00eb pritur mir\u00eb, nuk i rezistuan dot koh\u00ebs. Do t\u00eb shtoja dhe se, n\u00eb k\u00ebndv\u00ebshtrimin e sot\u00ebm, n\u00eb larg\u00ebsi, kur gj\u00ebrat shihen m\u00eb mir\u00eb e m\u00eb qart\u00eb, n\u00eb gjykimin tim, ato jan\u00eb nj\u00eb pasqyrim i realitetit njer\u00ebzor, fill pas martes\u00ebs, nj\u00eb realitet tejet i v\u00ebshtir\u00eb. Me shpirt nd\u00ebr dh\u00ebmb\u00eb un\u00eb, krijuesja e tyre, por me shpirt nd\u00ebr dhemb\u00eb ato, krijesat e mia. Prandaj, m\u00eb shum\u00eb se sa ecje p\u00ebrpara, ato vijn\u00eb si reg\u00ebtitje e nj\u00eb shpirti, q\u00eb nuk vdiq: poetik e njer\u00ebzor, nj\u00ebherazi, gj\u00eb q\u00eb e them p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb intervist\u00ebn me ju. Ato dy libra jan\u00eb si d\u00ebshmi qendrese. Prandaj i dua dhe i mbaj ve\u00e7an\u00ebrisht, duke i prekur rrall\u00eb, megjith\u00ebse b\u00ebj pjes\u00eb n\u00eb ata njer\u00ebz, q\u00eb jetojn\u00eb me t\u00eb kaluar\u00ebn. Atyre nuk u kthehem shpesh, dhe kjo, besoj, \u00ebsht\u00eb e kuptueshme. Pastaj do t\u00eb rigjeja veten, at\u00eb t\u00eb librit t\u00eb par\u00eb, \u201cKur \u00e7eilin \u00ebnd\u00ebrrat\u201d, p\u00ebr t\u2019i \u00e7elur n\u00eb vazhdim\u00ebsi, pa nd\u00ebrprerje, gjithmon\u00eb e m\u00eb t\u00eb shumta e, mbi t\u00eb gjitha, gjithmon\u00eb e m\u00eb t\u00eb bukura, ndoshta, p\u00ebrtej pritshm\u00ebris\u00eb s\u00eb ndokujt, p\u00ebrfshir\u00eb dhe mua vet\u00eb.<\/p>\n<p>Tematika n\u00eb poezin\u00eb time? N\u00eb se flasim p\u00ebr tematik\u00eb, hap\u00ebsira zot\u00ebrues\u00eb n\u00eb krijimtarin\u00eb time \u00ebsht\u00eb dashuria. Kjo ndjenj\u00eb, e lindur bashk\u00eb me njerin\u00eb, m\u00ebkon poezin\u00eb, si askush dhe si asgj\u00eb. Ajo e p\u00ebrt\u00ebrin p\u00ebrjet\u00ebsisht poezin\u00eb, poet\u00ebt, vet\u00eb jet\u00ebn. Sa her\u00eb q\u00eb u k\u00ebndoj marr\u00ebdh\u00ebnieve t\u00eb tilla, si dashuria, humbja, iluzioni, p\u00ebrpiqem t\u00eb kontaktoj me zona t\u00eb panjohura. T\u00eb l\u00ebviz atje, ku un\u00eb jam. Ku jetoj. Ku marr frym\u00eb&#8230;<\/p>\n<p>N\u00ebse do t\u00eb ndaleshim p\u00ebr nj\u00eb \u00e7ast te libri, \u201cG\u00ebrsheti i prer\u00eb\u201c, botimi im m\u00eb i fundit (n\u00eb poezi), po dhe te t\u00eb gjith\u00eb titujt tjer\u00eb, do t\u00eb shohim se ai sjell k\u00ebndv\u00ebshtrime t\u00eb reja p\u00ebr raporte t\u00eb vjetra t\u00eb bot\u00ebs, si: dashuria, brenga, dhimbja, drama, ekstaza. Mund t\u00eb vihet re leht\u00ebsisht se mbart shum\u00eb dashuri, si\u00e7 thash pak m\u00eb lart, shum\u00eb drit\u00eb, ndiesi t\u00eb g\u00ebzuara, t\u00eb bukura, ekspresive, plot jet\u00eb dhe k\u00ebnaq\u00ebsi, por dhe shum\u00eb dhimbje; shum\u00eb breng\u00eb, revolt\u00eb dhe indinjat\u00eb, gj\u00eb, q\u00eb t\u00eb b\u00ebn t\u00eb besosh, n\u00eb at\u00eb q\u00eb thuhet se \u201cpoezia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb britm\u00eb, q\u00eb del nga nj\u00eb shpirt i l\u00ebnduar\u201d.<\/p>\n<ol start=\"3\">\n<li>Krahas poezis\u00eb, l\u00ebvron dhe proz\u00ebn, n\u00eb gjinin\u00eb e romanit. Cil\u00ebt jan\u00eb librat e botuar deri tani dhe si ndodh kalimi nga nj\u00ebra gjini, n\u00eb tjetr\u00ebn?<\/li>\n<\/ol>\n<p>&#8211; Po&#8230; Krahas poezis\u00eb kam shkruar dhe kam botuar romanet: \u201cMikesha e yjeve\u201d(1999), (P\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb let\u00ebrsin\u00eb rekomanduese t\u00eb Ministris\u00eb s\u00eb Arsimit dhe Shkenc\u00ebs, p\u00ebr shkollat e mesme). \u201cVajza e gjysm\u00ebs s\u00eb Diellit\u201d(2002), \u201cT\u00eb fshehtat e mikeve t\u00eb mia\u201d-(Nj\u00ebzet\u00eb e nj\u00eb ngjarje n\u00eb nj\u00eb) (2007) dhe \u201cGruaja me t\u00eb Zeza\u201d q\u00eb sapo \u00ebsht\u00eb botuar, n\u00ebn sigl\u00ebn e SHB \u201cToena\u201d, pra 2015.<\/p>\n<p>Dua t\u00eb them q\u00eb n\u00eb krye se, dhe kur shkruaj poezi, dhe kur shkruaj proz\u00eb, shkruaj me t\u00eb nj\u00ebjtin frym\u00ebzim. Pasion. Dashuri. Kalimi ndodh natyrsh\u00ebm, si\u00e7 vjen dhe frym\u00ebzimi, ideja, subjekti, personazhet; ajo q\u00eb do t\u00eb shkruaj, natyrsh\u00ebm. Procesi i pun\u00ebs, pastaj, \u00ebsht\u00eb i ndrysh\u00ebm. P\u00ebr mua, poezia nuk k\u00ebrkon \u201ckomoditet\u201d. Nuk t\u00eb k\u00ebrkon shum\u00eb koh\u00eb fizike, por as vend. Domosdoshm\u00ebrisht, nj\u00eb tavolin\u00eb, qet\u00ebsi, pak muzik\u00eb n\u00eb sfond etj, si\u00e7 ndodh kur shkruaj proz\u00eb. Jo, poezia \u00ebsht\u00eb moment, \u00a0\u00e7ast poetik. Nj\u00eb p\u00ebrjetim i thell\u00eb, i shpejt\u00eb, fluturimthi, q\u00eb duhet kapur, po fluturimthi, se ndryshe&#8230;. E\u00a0shkruaj, si\u00e7 e ndiej, si\u00e7 m\u00eb vjen nga shpirti, aty p\u00ebr aty. Prandaj e them me bindje se poezia q\u00eb shkruaj, \u00ebsht\u00eb shpirt. \u00cbsht\u00eb ndjenj\u00eb, emocion.<\/p>\n<p>Edhe n\u00eb proz\u00eb, e nj\u00ebjta gj\u00eb, pak a shum\u00eb. Ndon\u00ebse, si\u00e7 thash\u00eb, gjini t\u00eb ndryshme, stile t\u00eb ndryshme q\u00eb, aty-k\u00ebtu, tek un\u00eb p\u00ebrzihen, si\u00e7 ka ndodhur te romani i sapobotuar, \u201cGruaja me t\u00eb Zeza\u201d. Por thelbi \u00ebsht\u00eb i nj\u00ebjt\u00eb: let\u00ebrsi, art.<\/p>\n<ol start=\"4\">\n<li><em>N\u00eb muajin maj t\u00eb k\u00ebtij viti, n\u00eb Pallatin e Kongreseve t\u00eb kryeqytetit, u organizua \u201cPanairi Pranveror i Librit-2015\u201d. Aty erdhe me romanin e ri,\u201cGruaja me t\u00eb Zeza\u201d, publikkuar nga SHB \u201cToena\u201d. Ai u p\u00ebrurua n\u00eb nj\u00eb nga ato dit\u00eb, ku pata k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb q\u00eb t\u00eb isha i pranish\u00ebm. Romani zgjoi mjaft interes dhe startoi suksessh\u00ebm. Pse? Cili \u00ebsht\u00eb \u201dsekreti\u201ddhe p\u00ebr \u00e7far\u00eb flet ky roman?<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>-\u201dPanairi Pranveror i Librit-2015\u201d, p\u00ebr mua erdhi me romanin, \u201cGruaja me t\u00eb Zeza\u201d. Ai doli tet\u00eb vjet pas botimit t\u00eb romanit \u201cT\u00eb fshehtat e mikeve t\u00eb mia\u201d, (2007) dhe pes\u00eb vjet pas botimit t\u00eb librit me poezi, \u201cG\u00ebrsheti i prer\u00eb\u201c, (2010).<\/p>\n<p>Si\u00e7 shihet, harku kohor q\u00eb ka dashur p\u00ebr t\u00eb ardhur ky roman, ka qen\u00eb relativisht i gjat\u00eb. Nj\u00eb roman pak \u201cdelikat\u201d p\u00ebr historin\u00eb q\u00eb sjell, p\u00ebr at\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb t\u00eb k\u00ebsaj historie, t\u00eb subjektit t\u00eb tij, q\u00eb nuk arrin t\u00eb pranohet leht\u00eb, qoft\u00eb dhe si trill. Po un\u00eb, n\u00eb t\u00ebr\u00ebsin\u00eb time, nuk i iki s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs dhe p\u00ebrpiqem ta shoh at\u00eb sy m\u00eb sy.<\/p>\n<p>Romani \u201cGruaja me t\u00eb Zeza\u201d, ka n\u00eb thelb tradh\u00ebtin\u00eb. Po jo at\u00eb tradh\u00ebti, q\u00eb jemi \u201cm\u00ebsuar\u201d t\u00eb d\u00ebgjojm\u00eb ose lexojm\u00eb. Tradh\u00ebtia e Gruas me t\u00eb Zeza \u00ebsht\u00eb brenda familjes. Historia e saj \u00ebsht\u00eb historia e gruas q\u00eb krijon lidhje intime brenda p\u00ebr brenda familjes dhe q\u00eb, pa asnj\u00eb m\u00ebdyshje, \u00ebsht\u00eb shfaqja m\u00eb e sh\u00ebmtuar e njeriut.<\/p>\n<p>Gruaja me t\u00eb Zeza, prej nga ka marr\u00eb titullin romani, ka nj\u00eb kuptim metaforik. Ajo \u00ebsht\u00eb protagonistja e romanit dhe nuk gjendet vet\u00ebm n\u00eb historin\u00eb, ku z\u00eb fill ai dhe q\u00eb mua m\u00eb vjen si nj\u00eb imazh nga f\u00ebmij\u00ebria. Por \u00ebsht\u00eb nj\u00eb dukuri shum\u00eb m\u00eb e pranishme e shum\u00eb m\u00eb e p\u00ebrhapur, nga sa mund ta mendojm\u00eb. Por q\u00eb mbytet aty, ku lind, n\u00eb p\u00ebrgjigje t\u00eb nderit, kodeve, rregullave e moraliteteve t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb. Nd\u00ebrsa njeriu, shpesh, ec\u00ebn p\u00ebrmes t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs, si t\u00eb ec\u00eb mesp\u00ebrmes uj\u00ebrave t\u00eb zeza.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/Nelo-Vojsava-1.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-5273\" src=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/Nelo-Vojsava-1-224x300.png\" alt=\"Nelo Vojsava 1\" width=\"224\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/Nelo-Vojsava-1-224x300.png 224w, https:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/Nelo-Vojsava-1.png 442w\" sizes=\"auto, (max-width: 224px) 100vw, 224px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Romani \u00ebsht\u00eb nj\u00eb narracion artistik, q\u00eb tipologjikisht q\u00ebndron shum\u00eb af\u00ebr me romanin magjik, ku koh\u00ebt, ngjarjet, personazhet dhe p\u00ebrjetimet vendosen n\u00eb kufi t\u00eb ekzistenc\u00ebs s\u00eb tyre. Vet\u00eb prototogonstja e romanit, pra Gruaja me t\u00eb Zeza, shfaqet her\u00eb si nj\u00eb personazh real, her\u00eb si nj\u00eb fantaz\u00ebm; her\u00eb e dukshme dhe her\u00eb e padukshme, duke p\u00ebrhapur nj\u00eb makth tragjik; duke shkat\u00ebrruar njer\u00ebz dhe jet\u00eb njer\u00ebzish: me tradh\u00ebtin\u00eb, pabesin\u00eb dhe perversitetin pa cak; lidhje t\u00eb nj\u00eb gjaku.<\/p>\n<p>P\u00ebr nd\u00ebrtimin artistik t\u00eb vepr\u00ebs\u00a0 kam shfryt\u00ebzuar simbole dhe kumte, q\u00eb vijn\u00eb nga legjendat; tekste dhe mend\u00ebsi t\u00eb bot\u00ebs magjike, duke realizuar nj\u00eb \u00e7vendosje semantike t\u00eb tyre n\u00eb koh\u00ebt e sotme. Kjo m\u00ebnyr\u00eb rr\u00ebfimi, besoj, i jep narracionit dramacitet dhe tension, q\u00eb e b\u00ebjn\u00eb lexuesin \u201ct\u2019i mbahet fryma\u201d. Romani t\u00eb rr\u00ebmben, q\u00eb n\u00eb faqet e para dhe t\u00eb mban t\u00eb mb\u00ebrthyer, deri n\u00eb rrjeshtin e fundit. Ai p\u00ebrcjell mesazhin, se progresi i njeriut dhe shoq\u00ebris\u00eb, ndjek nj\u00eb trajektore dramatike.<\/p>\n<p>Gjat\u00eb leximit t\u00eb lindin shum\u00eb pyetje, p\u00ebrgjigjen e t\u00eb cilave e m\u00ebsojm\u00eb duke lexuar romanin, i cili, si\u00e7 thash\u00eb, t\u00eb trondit me dramacitetin, t\u00eb pajis me mesazhe p\u00ebr jet\u00ebn dhe njeriun. Ndokush, mund t\u00eb gjej\u00eb edhe di\u00e7ka nga vetja aty ose t\u00eb marr\u00eb nj\u00eb p\u00ebrgjigje p\u00ebr t\u00eb v\u00ebrteta t\u00eb hidhura, q\u00eb shpesh njeriu nuk arrin t\u2019i gjej\u00eb; p\u00ebr nj\u00eb ng\u00ebr\u00e7, p\u00ebr di\u00e7ka q\u00eb mund t\u2019i rrij\u00eb aty, n\u00eb fundin\u00a0 e shpirtit, ku, si\u00e7 thot\u00eb shkrimtari i madh francez i shek XIX, Viktor Hygo, \u201c&#8230;shpesh gjen gj\u00ebra t\u00eb mbytura, m\u00eb shum\u00eb se n\u00eb fundin e detit\u201d.<\/p>\n<p>5.<em>Si ka ecur ky roman i ri n\u00eb udh\u00ebn e tij dhe sa e si \u00ebsht\u00eb vler\u00ebsuar, nga dashamir\u00ebsit e k\u00ebsaj fushe, por dhe nga kritika letrare?<\/em><\/p>\n<p>&#8211; S\u00eb pari, gjej rastin t\u2019u falenderoj p\u00ebr pranin\u00eb tuaj n\u00eb fest\u00ebn p\u00ebruruese dhe publicitetin q\u00eb i keni b\u00ebr\u00eb m\u00eb pas romanit tim, \u201cGruaja me t\u00eb Zeza\u201d.<\/p>\n<p>Si\u00e7 that\u00eb dhe ju, romani ka startuar suksessh\u00ebm. Ka zgjuar interes te lexuesit, mediat, studiues dhe kritik\u00eb. Edhe pse thuhet se \u201cfillimi i mbar\u00eb, gjysma e pun\u00ebs\u201d, jan\u00eb vet\u00ebm dit\u00ebt dhe jav\u00ebt e para. Pra, le t\u00eb presim. Ata, q\u00eb e kan\u00eb mbyllur kapakun e tij, ndoshta, n\u00eb nj\u00eb mbasdite t\u00eb vetme, ndoshta n\u00eb dy, thon\u00eb se romani t\u00eb dep\u00ebrton n\u00eb shpirt dhe t\u00eb ngelet n\u00eb mendje. N\u00ebse kjo \u00ebsht\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb, \u00ebsht\u00eb ajo, q\u00eb d\u00ebshiroj m\u00eb shum\u00eb, pra q\u00eb lexuesi, si\u00e7 thot\u00eb John Le Carre,\u00a0<em>\u201cta lexoj\u00eb historin\u00eb time, (librin tim), pa u lodhur, deri n\u00eb fjal\u00ebn e fundit\u201d.<\/em><\/p>\n<ol start=\"6\">\n<li><em>Megjith\u00ebse \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb ta b\u00ebsh dallimin, cilin nga librat e tu poetik\u00eb ke m\u00eb p\u00ebrzem\u00ebr dhe pse? Po nga romanet? A ke lib\u00ebr t\u00eb ri n\u00eb dor\u00ebshkrim ose t\u00eb gatsh\u00ebm p\u00ebr n\u00eb shtyp dhe kur mendon q\u00eb ai do ta shoh\u00eb drit\u00ebn e botimit?<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>Nga librat e mi t\u00eb dashur me poezi? T\u00eb gjith\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb dhe ata t\u00eb dy, q\u00eb nuk i rezistuan koh\u00ebs, por q\u00eb mua m\u00eb drith\u00ebrojn\u00eb, sa her\u00eb i prek. Fati\u2026 Jeta\u2026Poezia\u2026. Megjithat\u00eb, n\u00eb respekt t\u00eb pyetjes suaj, do t\u00eb ve\u00e7oja tre prej librave t\u00eb mi poetik\u00eb.<\/p>\n<p><em>T\u00eb parin, \u201c Kur \u00e7elin \u00ebnd\u00ebrrat\u201d(1977),<\/em>\u00a0sepse m\u00eb futi n\u00eb udh\u00ebn e krijimit letrar. M\u00eb dha shum\u00eb: g\u00ebzim, lumturi, njohje e miq, disa prej t\u00eb cil\u00ebve i kam dhe sot. T\u00eb tjer\u00eb kan\u00eb ikur, po un\u00eb i kujtoj me respekt e nostalgji.<\/p>\n<p><em>I dyti, \u00ebsht\u00eb libri \u201cMbret\u00ebroj\u201d,<\/em>\u00a0nj\u00eb nga tre librat e mi m\u00eb t\u00eb dashur, sepse me t\u00eb arrita ta rimarr veten. E rigjeta dhe u sula&#8230; Pas tij, u b\u00ebra e pandalshme. Prandaj e ve\u00e7oj. \u201cMbret\u00ebroj\u201d \u00ebsht\u00eb libri, q\u00eb m\u00eb jep ndiesin\u00eb e habitshme t\u00eb mbret\u00ebrimit, t\u00eb cil\u00ebn, besoj e ka \u00e7do njeri n\u00eb hapsir\u00ebn e tij; n\u00eb pun\u00eb dhe n\u00eb jet\u00eb, n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb e vet, poet qoft\u00eb ose jo.<\/p>\n<p><em>I treti \u00ebsht\u00eb libri, \u201cG\u00ebrsheti i prer\u00eb\u201c (2010).<\/em>\u00a0Mund t\u00eb thosha shum\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr, por do t\u00eb mbetem te nj\u00eb \u00e7ast i jetuar e q\u00eb i ka dh\u00ebn\u00eb titullin k\u00ebtij libri. Ka ndodhur shum\u00eb vite m\u00eb par\u00eb, pra m\u00eb 1995, nd\u00ebrsa vet\u00eb libri do t\u00eb vinte n\u00eb vitin 2010. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb \u00e7ast jo i bukur, p\u00ebrkundrazi, i dhimbsh\u00ebm. G\u00ebrsheti im i prer\u00eb befasisht dhe lot\u00ebt e vajz\u00ebs sime, at\u00ebhere 9-10 vje\u00e7e; un\u00eb q\u00eb iu duka si nj\u00eb grua tjet\u00ebr, q\u00eb hyri n\u00eb sht\u00ebpi\u2026Duart e saj, q\u00eb dridheshin lehtazi, duke k\u00ebrkuar g\u00ebrshetin n\u00eb supet e mi\u2026 Ose, s\u00eb paku, ta kishte aty, n\u00eb sht\u00ebpi, ashtu t\u00eb prer\u00eb. G\u00ebrsheti i n\u00ebn\u00ebs s\u00eb vet, me t\u00eb cilin m\u00eb kishte njohur q\u00eb kur lindi ose kur filloi t\u00eb rritej e t\u00eb luante me t\u00eb, duke e thurrur si donte e kur donte, nd\u00ebrsa ushqehej n\u00eb gjirin tim. Nd\u00ebrsa un\u00eb nuk e dija kurr\u00eb se ajo ishte lidhur aq fort pas atij g\u00ebrsheti. Se, pa t\u00eb, nuk m\u00eb kuptonte dot. S\u2019do ta harroj kurr\u00eb at\u00eb ngjarje. \u00cbsht\u00eb, si t\u00eb kem b\u00ebr\u00eb nj\u00eb m\u00ebkat. E vuaj.<\/p>\n<p>Si nj\u00eb lloj kompesimi, a s\u2019di se si, erdhi poezia \u201cG\u00ebrsheti i prer\u00eb\u201c, q\u00eb, vite m\u00eb von\u00eb, do t\u00eb \u00e7elte librin, po me at\u00eb titull, pra \u201cG\u00ebrsheti i prer\u00eb\u201c.<\/p>\n<p>Kur vajza ime, Artemida, tashm\u00eb studente n\u00eb Itali, e lexoi poezin\u00eb, qau p\u00ebrs\u00ebri. Iu kujtua ajo dit\u00eb, ai \u00e7ast, q\u00eb s\u2019do t\u00eb donte ta kujtonte. Por poezia i p\u00eblqeu. Libri, gjithashtu, t\u00eb cilin e redaktoi vet\u00eb. \u00cbsht\u00eb dhe kjo ar\u00ebsye, se p\u00ebrse e ve\u00e7oj k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr, nd\u00ebr m\u00eb t\u00eb dashurit. \u00cbsht\u00eb dhe autorja e fotos sime artistike, hobi i saj, n\u00eb kopertin\u00ebn e k\u00ebtij libri. E \u00e7moj pun\u00ebn dhe aft\u00ebsit\u00eb e saj n\u00eb fush\u00ebn e let\u00ebrsis\u00eb, ndon\u00ebse i \u00ebsht\u00eb dh\u00ebn\u00eb jurispodenc\u00ebs.<\/p>\n<p>K\u00ebshtu, ja pra, k\u00ebta jan\u00eb tre librat me poezi, q\u00eb munda t\u00eb ve\u00e7oja.<\/p>\n<p>Po nga romanet? Pa dyshim, i pari, \u201cMikesha e yjeve\u201d. Edhe kjo ka nj\u00eb ar\u00ebsye private, po q\u00eb, k\u00ebsaj rradhe, lidhet me djalin tim, Gentin. Me t\u00eb, me \u201cMikesh\u00ebn e yjeve\u201d, kam mundur t\u00eb siguroj t\u00eb ardhurat p\u00ebr t\u2019i bler\u00eb kompjuterin, nd\u00ebrsa ai studionte p\u00ebr informatik\u00eb, n\u00eb Greqi (1999).\u00a0 Kur tha se kompjuteri ishte libri i tij, t\u00eb cilin, deri n\u00eb at\u00eb \u00e7ast nuk e kishte, por q\u00eb arrinte ta siguronte deri diku, prej nj\u00eb shoku t\u00eb tij student, pasi t\u2019i mbaronte detyrat e tij, lash \u00e7do gj\u00eb. Harrova \u00e7do gj\u00eb dhe fillova t\u00eb shkruaj fundjav\u00ebve t\u00eb mia, (e vetmja koh\u00eb q\u00eb kisha), me ngulm. Me nj\u00eb frym\u00eb. Pa u ndalur. K\u00ebshtu lindi romani \u201cMikesha e yjeve\u201d, subjektin e t\u00eb cilit kisha vite q\u00eb e v\u00ebrtisja n\u00ebp\u00ebr mend.<\/p>\n<p>Q\u00eb at\u00eb dit\u00eb, biri im, Genti, nuk kishte m\u00eb nevoj\u00eb t\u00eb punonte p\u00ebr dik\u00eb tjet\u00ebr, por drejtp\u00ebrs\u00ebdrejti p\u00ebr veten, pasionin e tij p\u00ebr dijen, talentin p\u00ebr shkenc\u00ebn, vullnetin e pashoq, pun\u00ebn e palodhur, q\u00eb do ta \u00e7onte drejt suksesit, q\u00eb g\u00ebzon sot. Ja, pse ky roman, \u201cMikesha e yjeve\u201d, m\u00eb \u00ebsht\u00eb i dashur dhe e ve\u00e7ova me leht\u00ebsin\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe.<\/p>\n<p>M\u00eb pyet\u00ebt, a kam lib\u00ebr t\u00eb ri t\u00eb gatsh\u00ebm p\u00ebr botim? Po, kam nj\u00eb lib\u00ebr t\u00eb ri. \u00cbsht\u00eb me poezi dhe besoj se do t\u00eb vij\u00eb vitin tjet\u00ebr, pra m\u00eb 2016. Viti q\u00eb jemi, pra 2015-ta, \u00ebsht\u00eb viti i romanit tim t\u00eb ri, \u201cGruaja me t\u00eb Zeza\u201d.<\/p>\n<ol start=\"7\">\n<li><em>N\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb 100-vjetorit t\u00eb Shpalljes s\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb, Teatri Metropol realizoi tri mbremje poetike\u2013teatrore. Dy prej t\u00eb cilave ishin me poezit\u00eb e autor\u00ebve tan\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj, Naim Frash\u00ebrit dhe Lasgush Poradecit. Nd\u00ebrsa mbr\u00ebmja e tret\u00eb ishte me poezin\u00eb e perzgjedhur nga krijimtaria jote poetike. Si u ndjet\u00eb, n\u00eb at\u00eb realizim? Si q\u00ebndrove pran\u00eb dy kollos\u00ebve tan\u00eb?<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>&#8211; Mendoj se me dinjitet. Kaq mund t\u00eb them. Po nj\u00eb p\u00ebrgjigje m\u00eb t\u00eb plot\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb pyetje, zgjedh ta jap n\u00ebp\u00ebrmjet kritikut dhe studiuesit t\u00eb mir\u00ebnjohur t\u00eb artit n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi dhe atij skenik n\u00eb ve\u00e7anti, Prof. Dr. Josif Papagjoni. N\u00eb shkrimin e tij, \u201cShpirti i nj\u00eb gruaje n\u00eb vargje mir\u00ebsie\u201d , botuar n\u00eb \u201dGazeta Shqiptare\u201d, m\u00eb 25 mars 2012, nd\u00ebr t\u00eb tjera, shkruan::<\/p>\n<p>\u201c\u2026Poezia e Vojsava Nelos nuk \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb dekodohet; ajo s\u2019ka mbingarkesa kuptimesh t\u00eb shum\u00ebfishta, hermetizma, ngujim n\u00ebp\u00ebr skutat e misterit\u2026 \u00cbsht\u00eb e bardh\u00eb, e tejdukshme, e rrokshme qysh n\u00eb leximin e par\u00eb\u2026Kjo mbres\u00eb m\u2019u krijua, ca m\u00eb shum\u00eb, kur ndoqa mbr\u00ebmjen poetike, \u201cEja t\u00eb duhemi\u201d, me vargjet e zgjedhura t\u00eb saj. Aktor\u00ebt e njohur, q\u00eb recituan, si Margarita Xhepa, Yllka Mujo, Fatos Sela, Anila Bisha, Rozi Kostani e Kastriot Ramollari, pat\u00ebn mund\u00ebsin\u00eb q\u00eb ta lart\u00ebsonin ndjeshm\u00ebrin\u00eb e tyre artistike n\u00eb ndoca rima, ritme, ting\u00ebllima, vall\u00ebzime imazhesh, q\u00eb trokisnin leht\u00eb-leht\u00eb, t\u00eb pab\u00ebzajta, p\u00ebrtej \u00e7do zhurme, aty, n\u00eb intimitetin ton\u00eb\u2026 Aty, ku porta s\u2019hapet aq kollaj, sepse lipset nj\u00eb kod tjet\u00ebr; kodi i mir\u00ebkuptimit. Ky kod, qoft\u00eb pse jo fort i v\u00ebshtir\u00eb e me nj\u00eb mori ky\u00e7esh, n\u00eb veprimtari k\u00ebsilloj, gjakonte pik\u00ebrisht simbioz\u00ebn nd\u00ebrmjet poezis\u00eb s\u00eb thjesht\u00eb, t\u00eb brisht\u00eb e lirike, n\u00eb stilin po t\u00eb till\u00eb t\u00eb recitimit, \u00e7ka u realizua hijsh\u00ebm, n\u00eb k\u00ebt\u00eb mbr\u00ebmje poetike elegante\u2026\u201d.<\/p>\n<p>Kjo mbr\u00ebmje poetike,\u00a0<em>\u201cEja, t\u00eb duhemi!\u201d,\u00a0<\/em>(21 mars, 2012), do mbetet nj\u00eb vler\u00ebsim special p\u00ebr poezin\u00eb time modeste; nj\u00eb \u00e7mim i konsideruesh\u00ebm, krahas \u00e7mimeve dhe vler\u00ebsimeve t\u00eb tjera. Nj\u00eb akt i bukur, impresionues, n\u00eb zinxhirin e art\u00eb t\u00eb veprave t\u00eb zgjedhura p\u00ebr festimet mbar\u00ebkomb\u00ebtare t\u00eb 100 Vjetorit t\u00eb Shpalljes s\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb. Respekt p\u00ebr Teatrin Metropol q\u00eb e realizoi, dhe p\u00ebr drejtuesen e tij, artisten Suela Konjari!<\/p>\n<p>P\u00ebr ta mbyllur p\u00ebrgjigjen, q\u00eb rrok\u00eb poezin\u00eb time edhe p\u00ebrtej mbr\u00ebmjes poetike, \u201cEja t\u00eb duhemi\u201d, d\u00ebshiroj t\u00eb citoj shkrimtarin ton\u00eb t\u00eb shquar, Drit\u00ebro Agolli, i cili, n\u00eb parath\u00ebnien e librit, \u201cG\u00ebrsheti i prer\u00eb\u201c, \u00ebsht\u00eb shprehur:\u00a0\u00a0 \u201c&#8230;Vojsava Nelo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb poete origjinale, e ve\u00e7ant\u00eb\u2026 Poezia e saj \u00ebsht\u00eb e natyrshme, e bukur\u2026 Vjershat e saj jan\u00eb vjersha t\u00eb nj\u00eb femre delikate, t\u00eb brisht\u00eb, t\u00eb ndjeshme\u2026 N\u00eb poezin\u00eb e saj ting\u00ebllon nj\u00eb harmoni n\u00eb l\u00ebvizje. Nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb harmoni, si sendet n\u00eb nj\u00eb dhom\u00eb, por nj\u00eb harmoni me shpirt\u2026 Ka identitetin dhe figuracionin e saj, metaforat dhe mjetet e tjera artistike. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb poezi, q\u00eb nuk t\u00eb l\u00eb indiferent, po t\u00eb b\u00ebn p\u00ebr vete. \u00cbsht\u00eb spontane dhe t\u00eb kujton at\u00eb, q\u00eb thot\u00eb Tolstoi, shkrimtari gjenial i shekullit t\u00eb XIX, \u201ckrijimtaria \u00ebsht\u00eb si teshtima, q\u00eb, kur t\u00eb vjen, nuk e mban dot\u201d. Dhe Vojsav\u00ebs i vjen p\u00ebr t\u00eb shkruar dhe shkruan poezi, si\u00e7 e ndjen, si\u00e7 e p\u00ebrjeton nga shpirti\u201d.<\/p>\n<ol start=\"8\">\n<li><em>Nj\u00eb grua dhe nj\u00eb n\u00ebn\u00eb, si ti, me nj\u00eb djal\u00eb e nj\u00eb vajz\u00eb, tashm\u00eb t\u00eb rritur, sigurisht, ata nuk e kan\u00eb kaluar \u201cn\u00eb heshtje\u201d pun\u00ebn t\u00ebnde krijuese dhe botues n\u00eb fush\u00ebn e poezis\u00eb dhe t\u00eb proz\u00ebs letrare. Pra, sa e si t\u00eb kan\u00eb ndihmuar ose mb\u00ebshtetur, n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim?<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p><em>&#8211;\u00a0<\/em>Shum\u00eb, v\u00ebrtet\u00eb shum\u00eb. Genti dhe Artemida jan\u00eb<em>\u00a0<\/em>dy f\u00ebmij\u00ebt e mi, ekzistenca e t\u00eb cil\u00ebve \u00ebsht\u00eb mb\u00ebshtetja ime e par\u00eb, e madhe. M\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishmja. Ata jan\u00eb frym\u00ebzimi im.<\/p>\n<p>N\u00eb krijimtarin\u00eb time, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb poezi, ku ndihet m\u00eb shum\u00eb dhe \u00ebsht\u00eb m\u00eb e drejtp\u00ebrdrejt\u00eb, nj\u00eb nga ting\u00ebllimet m\u00eb t\u00eb bukura, m\u00eb t\u00eb ndiera e ndoshta m\u00eb t\u00eb arrira, besoj un\u00eb, \u00ebsht\u00eb ajo e m\u00ebm\u00ebsis\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb filozofin\u00eb time, n\u00eb bindjen time, \u201dsivi\u201d-ja e \u00e7do gruaje, cilado qoft\u00eb ajo, sado larg e sado lart t\u00eb jet\u00eb ngjitur e ngjitet n\u00eb art, n\u00eb politik\u00eb, n\u00eb shkenc\u00eb, n\u00eb sport e gjetiu, fillon nga m\u00ebm\u00ebsia. Prandaj dhe mua ajo e mbush dhe e ushqen muz\u00ebn time. Genti dhe Artemida, thash dhe e them sa her\u00eb bie fjala, jan\u00eb dhe mbeten frym\u00ebzimi im. Jan\u00eb jeta dhe ekzistenca ime fizike dhe artistike. Shum\u00eb poezi, libra, jo vet\u00ebm frym\u00ebzohen prej tyre, por dhe u kushtohen atyre, sepse jan\u00eb dy f\u00ebmij\u00eb t\u00eb shk\u00eblqyer n\u00eb kuptimin e plot\u00eb t\u00eb fjal\u00ebs. K\u00ebt\u00eb gj\u00eb e kan\u00eb d\u00ebshmuar m\u00eb s\u00eb miri n\u00eb detyrimet ndaj vetes, jo vet\u00ebm si nx\u00ebn\u00ebs e student\u00eb, brenda dhe jasht\u00eb vendit, por, para s\u00eb gjithash, me edukat\u00ebn e sjelljen shembullore, me tiparet morale dhe njer\u00ebzore, q\u00eb jam p\u00ebrpjekur t\u2019u jap, krahas m\u00ebsuesve dhe pedagog\u00ebve t\u00eb tyre, q\u00eb jan\u00eb kudo: n\u00eb Skrapar e Delvin\u00eb, n\u00eb Greqi, Itali e Amerik\u00eb dhe gjej rastin q\u00eb t\u2019i falenderoj dhe t\u2019u shpreh mir\u00ebnjohjen time. Genti, \u00ebsht\u00eb sot pedagog n\u00eb nj\u00eb nga universitetet m\u00eb t\u00eb famsh\u00ebm t\u00eb Franc\u00ebs. Q\u00eb prej vitit 2011, kur ishte vet\u00ebm 30-31 vje\u00e7, mban titullin \u201dProf. ass. Doktor\u201d, t\u00eb cilin e ka marr\u00eb n\u00eb SHBA. Kur ishte atje, Genti mb\u00ebshteti dhe realizoi paraqitjen e librit tim me poezi, \u201cG\u00ebrsheti i prer\u00eb\u201c (28 n\u00ebntor 2010), n\u00eb mbr\u00ebmjen festive me rastin e fest\u00ebs s\u00eb Shpalljes s\u00eb Pavar\u00ebsis\u00eb, n\u00eb bashk\u00ebsin\u00eb shqiptaro-amerikane, q\u00eb jeton n\u00eb Boston. Po dhe n\u00eb Nju Jork. E, prej andej, dr. Anna Kohen, e pranishme n\u00eb fest\u00ebn e Bostonit, simpatin\u00eb e s\u00eb cil\u00ebs e fitoi \u201cG\u00ebrsheti i prer\u00eb\u201c, e paraqiti pak dit\u00eb m\u00eb von\u00eb, n\u00eb NY, pra m\u00eb 12 dhjetor 2010, n\u00eb nj\u00eb mbr\u00ebmje speciale t\u00eb Shoqat\u00ebs s\u00eb Grave \u201cMotrat Qiriazi\u201d, pa pranain\u00eb time, p\u00ebr shkak t\u00eb dat\u00ebs s\u00eb kthimit n\u00eb Shqip\u00ebri. Ishte surpriz\u00eb e bukur dhe lumturi p\u00ebr mua. Artemida \u00ebsht\u00eb pak vjet pas v\u00ebllait dhe ec\u00ebn n\u00eb rrug\u00ebn e tij. E diplomuar exelent p\u00ebr juriste n\u00eb Universitetin e Bolonj\u00ebs, \u00ebsht\u00eb juriste n\u00eb nj\u00eb kompani t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme n\u00eb Milano. Krahas profesionit, kthen kok\u00ebn nga prirja e saj letrare. Ajo \u00ebsht\u00eb redaktore e dy librave t\u00eb mi m\u00eb t\u00eb fundit, \u201cG\u00ebrsheti i prer\u00eb\u201c dhe \u201cGruaja me t\u00eb Zeza\u201d. Ka filluar pun\u00ebn me librin e ri, p\u00ebr t\u00eb cilin fol\u00ebm pak m\u00eb lart. Hera-her\u00ebs, p\u00ebrkthen ndonj\u00eb poezi n\u00eb gjuh\u00ebn italiane, gjuh\u00eb p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn dhe ka studiuar pes\u00eb vjet, n\u00eb Institutin Linguistik t\u00eb Salernos.<\/p>\n<p>Dhe, p\u00ebr ta mbyllur p\u00ebrgjigjen e pyetjes suaj, po them shkurt: jan\u00eb dy f\u00ebmij\u00eb t\u00eb shk\u00eblqyer q\u00eb m\u00eb frym\u00ebzojn\u00eb pambarimisht p\u00ebr jet\u00eb e krijimtari e q\u00eb pambarimisht u uroj, me gjith\u00eb fuqin\u00eb e shpirtit, q\u00eb t\u00eb ken\u00eb shendet, fat dhe lumturi pa fund!<\/p>\n<ol start=\"9\">\n<li><em>Kemi k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb q\u00eb, n\u00eb radh\u00ebt e k\u00ebsaj bisede modeste, t\u00eb urojm\u00eb \u00a0dhe t\u00eb p\u00ebrg\u00ebzojm\u00eb, p\u00ebrzem\u00ebrsisht, p\u00ebr t\u00ebr\u00eb k\u00ebt\u00eb pun\u00eb krijuese e botuese, si dhe p\u00ebr sqarimet korrekte, n\u00eb pyetjet e b\u00ebra. Por, n\u00eb mbyllje, desh\u00ebm t\u00eb dinim edhe se sa e si \u00ebsht\u00eb \u00e7muar ose vler\u00ebsuar puna e p\u00ebrkushtimi yt i \u00e7muar, n\u00eb fush\u00ebn e let\u00ebrsis\u00eb shqipe, ku ke nj\u00eb vend t\u00eb merituar, p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn vendlindja jote Delvina t\u00eb ka dh\u00ebn\u00eb, s\u00eb fundmi titullin, \u201cQytetare Nderi\u201d&#8230;<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>&#8211; Krijimtaria ime ka marr\u00eb vler\u00ebsime dhe \u00e7mime, q\u00eb i quaj t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm. Por, mbi t\u00eb gjitha, \u00e7moj vler\u00ebsimin e lexuesve nd\u00ebr vite, t\u00eb cil\u00ebt\u00a0meritojn\u00eb respektin m\u00eb t\u00eb madh. Prandaj flas shpesh p\u00ebr ta dhe u kushtoj nj\u00eb v\u00ebmendje t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve t\u00eb nd\u00ebrsjellta.<\/p>\n<p>Po p\u00ebrmend k\u00ebtu se kam fituar \u00e7mimin e dyt\u00eb, \u201eP\u00ebr botimet m\u00eb t\u00eb mira t\u00eb vitit\u201c, n\u00eb gazet\u00ebn Drita\u201c(1977), \u201e\u00c7mim Special\u201c n\u00eb Net\u00ebt Kor\u00e7are t\u00eb Poezis\u00eb (2009): \u201e<em>P\u00ebr krijimtarin\u00eb letrare me nivel t\u00eb lart\u00eb artistik duke sjell\u00eb vlera t\u00eb spikatura dhe t\u00eb q\u00ebndrueshme n\u00eb fush\u00ebn e poezis\u00eb\u201c. \u00c7<\/em>mimin \u201cAsdreni\u201c, n\u00eb Net\u00ebt Kor\u00e7are t\u00eb Poezis\u00eb (2010) etj. S\u00eb fundmi, si\u00e7 e cituat n\u00eb pyetjen tuaj,\u00a0K\u00ebshilli Bashkiak i qytetit t\u00eb Delvin\u00ebs\u00a0m\u00eb ka dh\u00ebn\u00eb titullin,\u00a0<em>\u201c<\/em><em>Qytetare<\/em>\u00a0<em>Nderi,\u00a0\u201cP\u00ebr kontributin e dh\u00ebn\u00eb n\u00eb fush\u00ebn e let\u00ebrsis\u00eb, p\u00ebr pjes\u00ebmarrje n\u00eb nivele t\u00eb larta t\u00eb Artit Letrar Komb\u00ebtar, duke shpalosur traditat m\u00eb t\u00eb mira t\u00eb qytetit t\u00eb Delvin\u00ebs\u201d<\/em>. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb titull i lart\u00eb, p\u00ebr mua, duke e par\u00eb edhe p\u00ebrtej kufijve letrar\u00eb. Sepse, sado tituj e \u00e7mime, q\u00eb mund t\u00eb marr\u00eb nj\u00eb njeri, krijues apo p\u00ebr vlera t\u00eb tjera, vler\u00ebsimi i bashk\u00ebqytetar\u00ebve t\u00eb tu, i njer\u00ebzve nd\u00ebrmjet t\u00eb cil\u00ebve ke lindur dhe je rritur, \u00ebsht\u00eb n\u00eb vendin e par\u00eb. Nj\u00eb nj\u00eb nxitje dhe nj\u00eb p\u00ebrjetim, q\u00eb p\u00ebr mua do t\u00eb mbetet kulm.<\/p>\n<p>Si\u00e7 e thash, kam lindur n\u00eb Delvin\u00eb dhe, ngado q\u00eb t\u00eb shkoj n\u00ebp\u00ebr bot\u00eb, i kam rr\u00ebnj\u00ebt e mia atje. \u201cTek rr\u00ebnj\u00ebt e tua\u201d, &#8211; shprehet shkrimtari nobelist grek, Seferas. Aty ka marr\u00eb e merr jet\u00eb krijimtaria ime. \u00cbsht\u00eb ushqyer dhe ushqehet poezia dhe romanet e mi. Aty marrin impaktin e par\u00eb, impulsin e par\u00eb, n\u00eb Delvin\u00eb. Ajo \u00ebsht\u00eb e \u201dBukura e Dheut\u201d, q\u00eb e dua pafund\u00ebsisht, q\u00eb m\u00eb ndjek kudo, q\u00eb m\u00eb frym\u00ebzon. Edhe pse e vog\u00ebl (gjeografikisht), Delvina \u00ebsht\u00eb nj\u00eb truall kolosal ndodhish, idesh, karakteresh, dramash t\u00eb panjohura, t\u00eb cilat jan\u00eb l\u00ebnda m\u00eb e mir\u00eb, q\u00eb kan\u00eb ushqyer dhe ushqejn\u00eb frym\u00ebzimin tim m\u00eb t\u00eb mir\u00eb. N\u00eb \u00e7do hap t\u00eb jet\u00ebs m\u00eb ndjek: ajo atmosfer\u00eb, ai mjedis, ata njer\u00ebz, bashk\u00ebqytetar\u00ebt e mi; ata q\u00eb kan\u00eb qen\u00eb e nuk jan\u00eb m\u00eb; ata q\u00eb jan\u00eb dhe ata q\u00eb do t\u00eb jen\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb qytetin tim, n\u00eb Delvin\u00eb, kam kaluar f\u00ebmij\u00ebrin\u00eb e f\u00ebmij\u00ebria \u00ebsht\u00eb ajo baza m\u00eb e fort\u00eb, ku shkrimtari ushqen idet\u00eb e tij. Sa m\u00eb e pasur me kujtime dhe njohje t\u00eb jet\u00eb f\u00ebmij\u00ebria, aq m\u00eb mir\u00eb \u00ebsht\u00eb p\u00ebr at\u00eb q\u00eb d\u00ebshiron t\u00eb b\u00ebhet shkrimtar. E, un\u00eb e kam patur dhe e kam k\u00ebt\u00eb fat. Me kureshtjen e jasht\u00ebzakonshme, kam m\u00ebsuar shum\u00eb. At\u00eb e kam dhe sot e k\u00ebsaj dite, gj\u00eb q\u00eb m\u00eb b\u00ebn t\u00eb besoj n\u00eb at\u00eb q\u00eb thuhet se:\u00a0<em>\u201cpoeti, n\u00eb vet\u00ebvete, ruan nj\u00eb f\u00ebmij\u00ebri t\u00eb p\u00ebrjetshme\u201d<\/em>.<\/p>\n<p>Mos dola gj\u00eb, p\u00ebrtej pyetjes suaj? Ndjes\u00eb! Por, kur vjen puna p\u00ebr at\u00eb, pra p\u00ebr t\u00eb \u201dBukur\u00ebn e Dheut\u201d, \u201dXhevahirin e Bot\u00ebs\u201d, si\u00e7 e quaj n\u00eb nj\u00eb nga poezit\u00eb e mia, iki&#8230;, rr\u00ebmbehem e harroj\u2026 Pastaj, e pat\u00ebm fjal\u00ebn te vler\u00ebsimet, te \u00e7mimet, dhe ata m\u00eb kan\u00eb b\u00ebr\u00eb vler\u00ebsimin m\u00eb t\u00eb lart\u00eb, m\u00eb kan\u00eb dh\u00ebn\u00eb \u00e7mimin m\u00eb t\u00eb madh q\u00eb g\u00ebzoj, t\u00eb pakt\u00ebn, deri sot, \u201d Qytetare Nderi\u201d.<\/p>\n<ol start=\"10\">\n<li><em>S\u00e7i e kan\u00eb vler\u00ebsuar studiuesit, sot shkrimtarja Vojsava Nelo \u00ebsht\u00eb \u201dnj\u00eb z\u00eb origjinal i let\u00ebrsis\u00eb shqipe\u201d, si n\u00eb poezi, ashtu dhe n\u00eb proz\u00eb. Si po vijon puna jote krijuese?<\/em><\/li>\n<\/ol>\n<p>&#8211;\u00a0Intensivisht&#8230; Jam n\u00eb nj\u00eb faz\u00eb t\u00eb jet\u00ebs q\u00eb e g\u00ebzoj k\u00ebt\u00eb mund\u00ebsi e, q\u00eb, do t\u00eb thot\u00eb se mua m\u00eb gjen vazhdimisht te poezia, te proza; tek nj\u00eb motiv, te nj\u00eb varg, te nj\u00eb ide. Pse pik\u00ebrisht tani?! \u00a0Dikush mund t\u00eb thot\u00eb q\u00eb poezia e ka kulmin e ve, n\u00eb kulmin e rinis\u00eb. Edhe mund t\u00eb jet\u00eb k\u00ebshtu. Por, tek un\u00eb, si\u00e7 shihet, nuk \u00ebsht\u00eb k\u00ebshtu. Them tek un\u00eb, meq\u00eb m\u00eb pyesni mua, se kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb, q\u00eb kalon p\u00ebrtej meje. Dikur kam menduar se, ndoshta, me rinin\u00eb q\u00eb mbetej mbrapa, do t\u00eb mbetej dhe poezia. Por jo! Poezia, tek un\u00eb, si\u00e7 u pa, nuk ka qen\u00eb ar\u00ebsye biologjike, ar\u00ebsye moshe. Prandaj ajo ec\u00ebn bashk\u00eb me mua dhe, t\u00eb shpresoj, n\u00eb rritje.<\/p>\n<p>Punoj intensivisht, sepse tani jam m\u00eb e lir\u00eb. Ata q\u00eb merrnin m\u00eb s\u00eb shumti energjit\u00eb e mia, koh\u00ebn, p\u00ebrkushtimin, f\u00ebmij\u00ebt e mi, sot jan\u00eb t\u00eb rritur. Sot kam nj\u00eb sht\u00ebpi t\u00eb bukur, timen, e mbushur me drit\u00eb, qiell dhe yje, q\u00eb shk\u00eblqejn\u00eb para syve t\u00eb mi, q\u00eb shndrisin, nd\u00ebrsa shkruaj. Kam p\u00ebrvoj\u00ebn. Kam njer\u00ebz q\u00eb e duan poezin\u00eb time, romanin tim. Jan\u00eb t\u00eb gjitha k\u00ebto ar\u00ebsye, t\u00eb marra s\u00ebbashku, q\u00eb m\u00eb mund\u00ebsojn\u00eb intensitetin e d\u00ebshiruar, q\u00eb m\u00eb frym\u00ebzojn\u00eb, nd\u00ebrsa m\u00eb ndjekin motive pafund. Pafund\u00ebsisht, pa u ngopur, mua \u201dm\u00eb gjen\u201d te h\u00ebna dhe te yjet, q\u00eb m\u00eb ndrijn\u00eb nga t\u00eb gjitha an\u00ebt. Te dielli q\u00eb per\u00ebndon&#8230; Te m\u00ebngjesi q\u00eb vjen&#8230; Te dita q\u00eb lind&#8230; Aty jam un\u00eb.<\/p>\n<p><em>-Faleminderit, prof.Murati p\u00ebr bised\u00ebn q\u00eb b\u00ebm\u00eb s\u00eb bashku, si dhe p\u00ebr v\u00ebmendjen e treguar ndaj krijimtaris\u00eb sime letrare, nd\u00ebr vite, n\u00eb vijim\u00ebsi. Shpreh mir\u00ebnjohjen time p\u00ebr shkrimet e ndryshme publicitar\u00eb, kritik\u00eb, informues p\u00ebr lexuesin, q\u00eb ju keni botuar. Jan\u00eb vler\u00ebsime e ndihmesa t\u00eb vyera, q\u00eb i \u00e7moj, ashtu si dhe koh\u00ebn e shpenzuar e kafen miq\u00ebsore. Shpresoj q\u00eb, n\u00eb botime t\u00eb tjera, do t\u00eb realizojm\u00eb biseda edhe m\u00eb dometh\u00ebn\u00ebse.<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em>-N\u00eb mbyllje t\u00eb t\u00ebr\u00eb Bised\u00ebs son\u00eb, mike Sava, po e zbuloj nj\u00eb \u201dsekret\u201d, q\u00eb lidhet me ty: Pra, ti sot ke dit\u00eblindjen dhe\u00a0 prandaj t\u00eb urojm\u00eb p\u00ebrzem\u00ebrsisht \u00e7do t\u00eb mir\u00eb, q\u00eb d\u00ebshiron t\u00eb arrish n\u00eb jet\u00ebn t\u00ebnde!<\/p>\n<p><strong>Tiran\u00eb, 19 korrik 2015<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(Bised\u00eb me poeten dhe shkrimtaren e mir\u00ebnjohur, VOJSAVA NELO) \u00a0Nga: Prof. Murat Gecaj \u00a0publicist e studiues \u201cVojsava Nelo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb poete origjinale, e ve\u00e7ant\u00eb. \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Poezia e saj \u00ebsht\u00eb e natyrshme, e bukur\u2026\u201d DRIT\u00cbRO AGOLLI<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5272,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-5271","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-intervista"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5271","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5271"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5271\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5274,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5271\/revisions\/5274"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5272"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5271"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5271"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5271"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}