{"id":4631,"date":"2014-08-17T14:56:52","date_gmt":"2014-08-17T14:56:52","guid":{"rendered":"http:\/\/revistakuvendi.org\/?p=4631"},"modified":"2014-08-17T14:56:52","modified_gmt":"2014-08-17T14:56:52","slug":"publiku-i-korruptuar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/revistakuvendi.org\/?p=4631","title":{"rendered":"PUBLIKU I KORRUPTUAR"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/Dedaj-Ndue-300x226.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-4539\" src=\"http:\/\/revistakuvendi.org\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/Dedaj-Ndue-300x226.jpg\" alt=\"Dedaj-Ndue-300x226\" width=\"300\" height=\"226\" \/><\/a>NDUE DEDAJ<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Na pamje t\u00eb par\u00eb ngjan paradoksal ky titull, t\u2019iu biesh n\u00eb qaf\u00eb fukarenjve duke i quajtur t\u00eb korruptuar, n\u00eb koh\u00ebn kur po p\u00ebrvijohen dita-dit\u00ebs p\u00ebrmes skandalesh financiare \u201cbos\u00ebt e dollarit\u201d, <!--more-->erurove, lek\u00ebve, q\u00eb mund t\u00eb b\u00ebjn\u00eb dhe banj\u00eb me shampanj\u00eb. Por nuk jan\u00eb vet\u00ebm pushtetar\u00ebt t\u00eb korruptuesh\u00ebm, po dhe qytetar\u00ebt. M\u00eb kot ligji nuk d\u00ebnon si marr\u00ebsin si dh\u00ebn\u00ebsin e ryshfetit. Kjo ndodh se ne jemi t\u00eb dh\u00ebn\u00eb pas informales, t\u00eb paligjshmes, ngaq\u00eb nuk e kemi edukat\u00ebn e ligjit dhe t\u00eb shtetit ligjor. Ka 75 vite q\u00eb thesari i shtetit na vidhet sa her\u00eb i jepet rasti dikujt, mjerisht nga Mbreti i vendit me 1939, te grabitja e arit nga pushtuesit gjerman\u00eb, p\u00ebrfolja p\u00ebr fshehje t\u00eb thesarit n\u00eb bankat e huaja nga udh\u00ebheq\u00ebsit komunist\u00eb, deri te vjedhja e thesarit nga punonj\u00ebsit e Bank\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb me 1999, e prap\u00eb k\u00ebt\u00eb vit, kur nga institucioni m\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm bankar i vendit, n\u00eb zem\u00ebr t\u00eb kryeqytetit, u vodh\u00ebn 713 qind milion\u00eb lek\u00eb, n\u00eb mos m\u00eb shum\u00eb. Nd\u00ebrkoh\u00eb p\u00ebr shum\u00eb vite ari i uzin\u00ebs s\u00eb bakrit Rubik ka qarkulluar mes legjend\u00ebs dhe realitetit. Ashtu si k\u00ebrkimi hipotetik i thesarit t\u00eb fshehur n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn n\u00eb gropat e maleve, me aparatura ark\u00ebrkuese etj. Pra, ne, duksh\u00ebm apo paduksh\u00ebm, kemi patur gjithnj\u00eb etje p\u00ebr arin dhe probleme me t\u00eb. Hajdut\u00ebria e thesarit \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb nga devijacionet morale, q\u00eb si dhe shfaqje t\u00eb tjera t\u00eb k\u00ebsaj natyre ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me prirjen ton\u00eb \u201cgjenetike\u201d kundrarregull, \u00e7ka n\u00eb nj\u00eb vend si yni k\u00ebrkon analiz\u00eb t\u00eb thell\u00eb t\u00eb deformimit social-psikologjik t\u00eb individit, qoft\u00eb ky shtetar i lart\u00eb, apo individ i thjesht\u00eb, q\u00eb b\u00ebn t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn gj\u00eb, fut duart n\u00eb parat\u00eb e t\u00eb gjith\u00ebve. Eja pastaj e flit se \u00e7far\u00eb ka ndodhur me idealist\u00ebt q\u00eb mbyten p\u00ebrher\u00eb e m\u00eb shum\u00eb n\u00eb klithm\u00ebn e vetvetes, teksa shk\u00eblqejn\u00eb tulet e dhjam\u00ebrat e bos\u00ebve t\u00eb t\u00eb gjitha pushteteve, rangjeve e koh\u00ebve. Ngjan se gjithkush q\u00eb ngjitet n\u00eb nj\u00eb post nuk ka tjet\u00ebr synim, vet\u00ebm t\u00eb pasurohet, t\u00eb p\u00ebrlaj\u00eb copa Shqip\u00ebrie k\u00ebndej e andej, t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb vila e t\u00eb zaptoj\u00eb toka e deri plazhet publike. Publiku \u00ebsht\u00eb aty memec. Asgj\u00eb nuk b\u00ebhet pa e par\u00eb ai. Por publiku yn\u00eb nuk denoncon, nuk proteston si komunitet qytetar. Vet\u00ebm ankohet kafeneve. Por as nuk d\u00ebgjohet kur thot\u00eb ndonj\u00eb gj\u00eb ndokush n\u00eb emisionet radiofonike t\u00eb m\u00ebngjesit etj.<\/p>\n<p>Ana tjet\u00ebr \u00ebsht\u00eb p\u00ebrlyerja e vet\u00eb publikut n\u00eb p\u00ebrfitime t\u00eb paligjshme, si pjes\u00ebmarr\u00ebs aktiv n\u00eb korrupsion, jo vet\u00ebm kur jep bakshish te funksionari i shtetit q\u00eb zgjidh nj\u00eb pun\u00eb me favore, te gjykat\u00ebsi, mjeku etj. Fjala \u00ebsht\u00eb p\u00ebr shum\u00eb m\u00eb tep\u00ebr korruptim se kaq, sa \u00e7\u2019\u00ebsht\u00eb p\u00ebrceprimi i p\u00ebrgjithsh\u00ebm p\u00ebr gjynahet e njer\u00ebzve t\u00eb zakonsh\u00ebm n\u00eb k\u00ebt\u00eb mes. \u00c7far\u00eb ka ndodhur konkretisht n\u00eb k\u00ebto nj\u00ebzet e pes\u00eb vite dhe si jemi sjell\u00eb ne si publik n\u00eb \u00e7astin kur duhej t\u00eb tregonim veten t\u00eb ndersh\u00ebm dhe t\u00eb pakorruptuar? \u00cbsht\u00eb b\u00ebr\u00eb privatizmi keq nga organet shtet\u00ebrore dhe ne qytetar\u00ebt jo vet\u00ebm nuk kemi denoncuar rastet por kemi nxituar t\u00eb privatizojm\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb parregullt nj\u00eb gj\u00eb q\u00eb nuk na ka takuar, ku dhe sot jan\u00eb disa objekte t\u00eb konservuara n\u00eb mes t\u00eb qytetit. Jan\u00eb ngritur piramidat fitim-shkat\u00ebrruese n\u00eb mesin e viteve 90, ne si publik kemi nxituar t\u2019i fusim parat\u00eb atje edhe kur \u201cSudet\u201d po binin rrufesh\u00ebm. Ka nisur kiosk\u00ebzimi i vendit, ne kemi nxituar t\u00eb ngrem\u00eb kiosk\u00ebn ton\u00eb pa rregulla. Kan\u00eb v\u00ebrshuar nd\u00ebrtimet pa leje gjithandej, ne as q\u00eb e kemi vrar\u00eb mendjen se po b\u00ebjm\u00eb ndonj\u00eb shkelje ligji, por kemi shtuar kush nj\u00eb kat, kush nj\u00eb garsonier\u00eb e kush nj\u00eb ballkon. Jan\u00eb b\u00ebr\u00eb zgjedhjet n\u00eb vitin ik\u00ebs e ypsilon, ne si publik i \u201cndersh\u00ebm\u201d jemi p\u00ebrlyer me shit-blerj\u00ebn e vot\u00ebs dhe prap\u00eb fajin e kan\u00eb ata t\u00eb tjer\u00ebt. E kemi ditur mir\u00eb e bukur se \u00e7\u2019ishin n\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb disa bi\u00e7im shkollash t\u00eb larta e universitete, e prap\u00eb kemi rendur t\u00eb marrim atje nj\u00eb diplom\u00eb p\u00ebr f\u00ebmij\u00ebt apo p\u00ebr vete, duke e ditur q\u00eb \u00ebsht\u00eb fiktive. Ne kemi kultivuar n\u00eb k\u00ebto vite nj\u00eb shoq\u00ebri t\u00eb vesit, abuzimit e megjithat\u00eb nuk kemi qen\u00eb kritizer\u00eb t\u00eb vetes, por vet\u00ebm t\u00eb atyre jasht\u00eb nesh. Po dhe me hashashin jemi marr\u00eb ku e si kemi mundur, duke \u201clul\u00ebzuar\u201d jo vet\u00ebm Lazaratin, sup\u00ebrfuqi t\u00eb drog\u00ebs, po dhe ar\u00ebzat e harruara n\u00eb mes t\u00eb maleve, ku ka nj\u00eb curril uji. Ama aq sa jemi konformist\u00eb me veten, aq sqim\u00ebtar\u00eb jemi kur \u00ebsht\u00eb fjala p\u00ebr tjetrin, te ai shohim qimen, te vetja as traun. Na kan\u00eb molepsur veset e tranzicionit pa pik\u00eb e pa presje. P\u00ebrshtatemi me kot\u00ebsirat, ritualet e \u201creja\u201d q\u00eb krijohen n\u00eb dasma dhe vdekje. Na p\u00eblqen turma dhe zhurma. Mendimi i ndryshe i dikujt apo disave mbytet nga t\u00eb paurtit q\u00eb e ngr\u00ebn\u00eb z\u00ebrin m\u00eb shum\u00eb se t\u00eb diturit. Nj\u00ebsoj jemi, nxitojn\u00eb ata, \u00e7far\u00eb kan\u00eb intelektual\u00ebt m\u00eb shum\u00eb se ne? Pes\u00eb m\u00eb shum\u00eb e pes\u00eb m\u00eb pak, aty jemi t\u00eb gjith\u00eb, thon\u00eb pupulist\u00ebt. Por jo, intelektual\u00ebt, le t\u00eb themi, lexojn\u00eb ca libra m\u00eb shum\u00eb, nuk flen\u00eb mbi tekstet e fakultetit, p\u00ebrpiq\u00ebn p\u00ebr t\u2019u b\u00ebr\u00eb m\u00eb t\u00eb koh\u00ebs me kompjuterin, gjuh\u00ebt e huaja, sjelljen civile, integrimin, m\u00ebnyr\u00ebn e t\u00eb b\u00ebrit t\u00eb administrat\u00ebs, biznesit, projekteve etj. Sot profesionalizmi \u00ebsht\u00eb tjet\u00ebr nga dje, nuk mund t\u00eb thuash m\u00eb nuk e di se si \u00ebsht\u00eb bota, pasi \u00ebsht\u00eb p\u00ebrdit\u00eb e prekshme mend\u00ebsia, veprimtaria, teknologjia e europian\u00ebve, amerikan\u00ebve etj. T\u00eb vraposh rrug\u00ebve m\u00eb t\u00eb lehta t\u00eb jet\u00ebs \u00ebsht\u00eb si t\u00eb mos ec\u00ebsh fare, t\u00eb rrish n\u00eb vendnum\u00ebro, apo t\u00eb shkosh s\u00eb prapsthi. E problemi m\u00eb i madh k\u00ebtu \u00ebsht\u00eb ai i t\u00eb rinjve. Ka plot nga ata q\u00eb mbarojn\u00eb shkollat e mesme (dalin prej tyre fiktivisht) dhe rrojn\u00eb si parazit\u00eb n\u00eb kurriz t\u00eb prind\u00ebrve. Kjo p\u00ebr shum\u00eb arsye, po dhe p\u00ebr faktin se ne si prind\u00ebr rrekemi t\u00eb p\u00ebrfitojm\u00eb not\u00ebn e pamerituar p\u00ebr f\u00ebmij\u00ebn, qysh n\u00eb klas\u00ebn e par\u00eb, duke e m\u00ebsuar at\u00eb vet\u00ebm formalisht t\u00eb jet\u00eb i ndersh\u00ebm, por jo dhe me veprime, kur dihet se te f\u00ebmija l\u00eb gjurm\u00eb ajo q\u00eb ai sheh e prek. \u00c7\u2019em\u00ebr mund t\u2019i vihet k\u00ebsaj, p\u00ebrve\u00e7se korrupsion? E publiku nuk jan\u00eb vet\u00ebm njer\u00ebzit e thjesht\u00eb n\u00eb bulevard. Vihet re spekulim edhe nga personat VIP t\u00eb artit e shkenc\u00ebs. <strong>Emra t\u00eb shquar e gjejn\u00eb veten n\u00eb borde shoqatash, universitetesh, mediash minore p\u00ebr t\u2019i b\u00ebr\u00eb ato kinse elitare, n\u00eb thelb m\u00eb t\u00eb shitshme, kurse n\u00eb bordet e pagueshme t\u00eb bankave, uj\u00ebsjell\u00ebsve e t\u00eb tjer\u00eb b\u00ebjn\u00eb pjes\u00eb persona t\u00eb shp\u00ebrblyer politikisht nga qeverit\u00eb e rrall\u00eb profesionist\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb.<\/strong><\/p>\n<p>Por \u00ebsht\u00eb duke u shfaqur publiku tjet\u00ebr, i pakorruptuari, q\u00eb befas u vet\u00ebb\u00eb i p\u00ebrfillsh\u00ebm n\u00ebntorin e kaluar, ai q\u00eb u tubua kund\u00ebr sjelljes s\u00eb arm\u00ebve kimike n\u00eb Shqip\u00ebri, dhe hera e dyt\u00eb tani q\u00eb po proteston para Bank\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, teksa ne t\u00eb tjer\u00ebt ngurrojm\u00eb t\u2019u bashkohemi, se nuk na e ka luajtur syrin partia, jo se partit\u00eb jan\u00eb duke b\u00ebr\u00eb plazh!&#8230; \u00cbsht\u00eb tek e fundit nj\u00eb shpres\u00eb se po lind m\u00eb n\u00eb fund publiku qytetar, apo qytetaria e publikut. Se kush do ta ngr\u00eb z\u00ebrin se sa paguhen pun\u00ebtor\u00ebt e fasoneve e gjer kamerier\u00ebt q\u00eb na sh\u00ebrbejn\u00eb kafen e mn\u00ebgjesit? Me siguri me \u00e7mimin m\u00eb t\u00eb ul\u00ebt n\u00eb rajon. Gra q\u00eb qepin rroba e k\u00ebpuc\u00eb, q\u00eb merren me p\u00ebrpunimin e peshkut, nuk protestojn\u00eb dot p\u00ebr pagat dhe kushtet e pun\u00ebs se pronari i flak nga puna. Punojn\u00eb (si) n\u00eb t\u00eb zez\u00eb. Por fasonet, si\u00e7 e keni par\u00eb, trumbetohen si \u00e7erdhe e pun\u00ebsimit, vizitohen nga shtetar\u00ebt m\u00eb t\u00eb lart\u00eb, ndon\u00ebse pun\u00ebtor\u00ebt e tyre paguhen dhe me 100 dollar\u00eb n\u00eb dit\u00eb, sa nuk jan\u00eb paguar amerikan\u00ebt as n\u00eb shekullin XIX. Pun\u00ebtor\u00ebt e minierave, hidrocentraleve, ngrihen ndonj\u00ebher\u00eb p\u00ebr t\u00eb drejtat e tyre, por nuk i mb\u00ebshtet politika, pasi \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb i ka dh\u00ebn\u00eb li\u00e7ensat e ndoshta ka b\u00ebr\u00eb dhe pazaret. Nj\u00eb \u00e7erek shekulli q\u00eb publiku shqiptar prodhon politikan\u00eb, deputet\u00eb, kretar\u00eb komunash e bashkish q\u00eb d\u00ebshirojn\u00eb nj\u00eb komunitet t\u00eb \u201cbindur\u201d si dele, t\u00eb manipuluesh\u00ebm leht\u00eb, t\u00eb p\u00ebrdorsh\u00ebm n\u00eb fushatat zgjedhore, q\u00eb pranon favore nga pushteti dhe jep ryshfet p\u00ebr to.<\/p>\n<p>Por po lind shoq\u00ebria e re civile, ajo e v\u00ebrteta, e pap\u00ebrdorura nga politika, q\u00eb i ka mbledhur p\u00ebs\u00eb mij\u00eb firma p\u00ebr shkarkimin e Guvernatorit t\u00eb pador\u00ebheqsh\u00ebm. Kur nuk i mbledh firmat politika e korruptuar, e as shoq\u00ebria civile e bler\u00eb ku lir\u00eb e ku shtrenjt, i mbledh \u201cpolitika\u201d publike, q\u00eb nes\u00ebr do t\u00eb d\u00ebgjohet dhe m\u00eb shum\u00eb si nj\u00eb er\u00eb e re ne k\u00ebt\u00eb vend.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>NDUE DEDAJ &nbsp; Na pamje t\u00eb par\u00eb ngjan paradoksal ky titull, t\u2019iu biesh n\u00eb qaf\u00eb fukarenjve duke i quajtur t\u00eb korruptuar, n\u00eb koh\u00ebn kur po p\u00ebrvijohen dita-dit\u00ebs p\u00ebrmes skandalesh financiare \u201cbos\u00ebt e dollarit\u201d,<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4539,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[11],"tags":[],"class_list":["post-4631","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-publicistike"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4631","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4631"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4631\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4632,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4631\/revisions\/4632"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4539"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4631"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4631"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4631"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}