{"id":1553,"date":"2012-08-29T18:59:41","date_gmt":"2012-08-29T18:59:41","guid":{"rendered":"http:\/\/revistakuvendi.org\/?p=1553"},"modified":"2012-08-29T18:59:41","modified_gmt":"2012-08-29T18:59:41","slug":"malcolm-gjonlekaj-keqinterpreton-shkrimin-tim-per-kadarene","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/revistakuvendi.org\/?p=1553","title":{"rendered":"Malcolm: Gjonlekaj keqinterpreton shkrimin tim p\u00ebr Kadaren\u00eb"},"content":{"rendered":"<h2>Malcolm: Gjonlekaj keqinterpreton shkrimin tim p\u00ebr Kadaren\u00eb<\/h2>\n<div><\/div>\n<p>Artikulli i Gjek\u00eb Gjonlekaj \u2018Nobeli dhe replika midis Kadares\u00eb e Malcolmit\u2019, q\u00eb ju e publikuat m\u00eb 14 gusht, \u00ebsht\u00eb tejet ngat\u00ebrrestar. Gjithsesi, shkrimi\u00a0 kryen nj\u00eb detyr\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr mua: at\u00eb t\u00eb zgjidhjes s\u00eb nj\u00eb misteri q\u00eb m\u00eb\u00a0 ka munduar p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb tashm\u00eb.<\/p>\n<p>Kur un\u00eb publikova nj\u00eb shkrim t\u00eb gjat\u00eb rreth Ismail Kadares\u00eb, n\u00eb vitin 1997,\u00a0 n\u00eb New York Review of Books, un\u00eb e mbrojta at\u00eb nga disa kritik\u00eb jo shum\u00eb t\u00eb\u00a0 sofistikuar si Stephen Schwartz, dhe lavd\u00ebrova vler\u00ebn letrare t\u00eb pun\u00ebs s\u00eb tij,\u00a0 t\u00eb cil\u00ebn megjith\u00eb mend e \u00e7moj lart.<!--more--><\/p>\n<p>Kritika e vetme q\u00eb kam b\u00ebr\u00eb ka qen\u00eb e nivelit dyt\u00ebsor. N\u00eb intervistat dhe\u00a0 kujtimet e publikuara pas r\u00ebnies s\u00eb komunizmit, vija re q\u00eb Kadareja kishte\u00a0 prirje t\u00eb paraqiste veten sikur t\u00eb kishte qen\u00eb p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb t\u00eb gjat\u00eb nj\u00eb \u2018disident\u2019 aktiv, i cili konfrontohej me regjimin; un\u00eb ofrova disa arsye se pse\u00a0 mendoja q\u00eb ky ishte nj\u00eb ekzagjerim. Mendova se ajo lloj rishikimi i s\u00eb kaluar\u00ebs\u00a0 thjesht nuk ishte i nevojsh\u00ebm, p\u00ebr dy arsye.<\/p>\n<p>S\u00eb pari, sepse duhej t\u00eb kuptohet q\u00eb kushdo q\u00eb jetonte n\u00ebn at\u00eb regjim duhet t\u00eb\u00a0 b\u00ebnte kompromise me t\u00eb, pasi alternativa ishte burgimi afatgjat\u00eb ose vdekja; dhe\u00a0 s\u00eb dyti, sepse vlera artistike e nj\u00eb literature aq madh\u00ebshtore e shpie at\u00eb n\u00eb\u00a0 nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb krejt tjet\u00ebr, shum\u00eb m\u00eb lart \u00e7do aktiviteti politik.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, un\u00eb theksoja (nd\u00ebrsa kund\u00ebrshtoja kritikat sip\u00ebrfaq\u00ebsore\u00a0 t\u00eb Stephen Schwartz e t\u00eb tjer\u00ebve, t\u00eb cil\u00ebt n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb absurde p\u00ebrshkruanin\u00a0 Kadaren\u00eb si \u2018veg\u00ebl t\u00eb partis\u00eb\u2019 ose si \u2018Zhdanov\u2019) q\u00eb Kadare kishte shkruar romane \u2013 si Gjenerali i ushtris\u00eb s\u00eb vdekur \u2013 t\u00eb cilat i kund\u00ebrviheshin thell\u00ebsisht\u00a0 llojit t\u00eb \u2018realizmit socialist\u2019; po ashtu, shkrova q\u00eb N\u00ebpun\u00ebsi i pallatit t\u00eb\u00a0 \u00ebndrrave ishte nj\u00eb meditim i thell\u00eb p\u00ebr natyr\u00ebn e shtetit totalitar.<\/p>\n<p>Andaj u shtanga, kur dy muaj m\u00eb von\u00eb pash q\u00eb New York Review of Books kishte\u00a0 publikuar nj\u00eb let\u00ebr nga Z. Kadare, n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn ai shprehej shum\u00eb ashp\u00ebr ndaj\u00a0 meje, me akuz\u00ebn q\u00eb e kisha quajtur nj\u00eb \u2018Zhdanov\u2019 (kur n\u00eb fakt, un\u00eb qartazi kisha\u00a0 sulmuar ata t\u00eb cil\u00ebt e quanin at\u00eb \u2018Zhdanov\u2019), dhe p\u00ebrmbante disa keqkuptime t\u00eb\u00a0 tjera thelb\u00ebsore n\u00eb lidhje me shkrimin tim. Duke ditur q\u00eb Z. Kadare \u00ebsht\u00eb nj\u00eb\u00a0 njeri inteligjent dhe i thell\u00eb, k\u00ebt\u00eb sjellje t\u00eb tij e kisha shum\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb ta\u00a0 kuptoja.<\/p>\n<p>P\u00ebr mua dy shpjegime ishin t\u00eb mundura. Nj\u00ebra ishte q\u00eb Kadareja, i cili ka\u00a0 njohuri t\u00eb shk\u00eblqyera t\u00eb fr\u00ebngjishtes, por t\u00eb kufizuara t\u00eb anglishtes, kishte\u00a0 lexuar shkrimin me t\u00eb shpejt\u00eb dhe e kishte keqkuptuar gjith\u00eb logjik\u00ebn. Shpjegimi\u00a0 tjet\u00ebr ishte q\u00eb Kadareja varej nga dikush tjet\u00ebr q\u00eb t\u2019i jepte nj\u00eb p\u00ebrmbledhje t\u00eb\u00a0 shkrimit, dikush q\u00eb, edhe po t\u00eb kishte njohuri paksa m\u00eb t\u00eb mira t\u00eb gjuh\u00ebs\u00a0 angleze, e kishte t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb p\u00ebrcillte logjik\u00ebn time ose ta paraqiste at\u00eb n\u00eb\u00a0 m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb sakt\u00eb.<\/p>\n<p>Mbas leximit t\u00eb shkrimit t\u00eb Z. Gjonlekaj, misteri zgjidhet: shpjegimi m\u00eb i\u00a0 mundsh\u00ebm \u00ebsht\u00eb ai i dyti. M\u00eb vjen keq q\u00eb Z. Gjonlekaj mori p\u00ebrsip\u00ebr n\u00eb vitin\u00a0 1997 t\u00eb krijoj\u00eb nj\u00eb armiq\u00ebsi krejt t\u00eb panevojshme mes meje dhe Z. Kadare. M\u00eb\u00a0 vjen keq, po ashtu, q\u00eb ai vazhdon t\u00eb ofroj\u00eb nj\u00eb version t\u00ebr\u00ebsisht t\u00eb pasakt\u00eb t\u00eb\u00a0 shkrimit tim. Po ashtu, m\u00eb vjen keq q\u00eb n\u00eb shkrimin e tij, t\u00eb cilin ju e\u00a0 publikuat, ai krijon t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn p\u00ebrshtypje t\u00eb gabuar t\u00eb letr\u00ebs sime t\u00eb cil\u00ebn e\u00a0 d\u00ebrgova si reagim ndaj ankes\u00ebs s\u00eb Kadares\u00eb. Asnj\u00eb person i arsyesh\u00ebm q\u00eb do\u00a0 lexonte letr\u00ebn time nuk do arrinte n\u00eb at\u00eb interpretim q\u00eb ka dh\u00ebn\u00eb Z. Gjonlekaj;\u00a0 \u00e7do lexuesi tuaj q\u00eb ka interes n\u00eb k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje do t\u2019ju kisha sugjeruar q\u00eb ta\u00a0 lexonin letr\u00ebn vet\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb ve\u00e7anti ndjej keqardhje q\u00eb Z. Gjonlekaj tenton t\u00eb rizgjoj\u00eb nj\u00eb keqkuptim\u00a0 t\u00eb vjet\u00ebr, disa vite mbasi u harrua ajo pun\u00eb. Ethem me krenari q\u00eb kam k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb\u00a0 e nj\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieje t\u00eb mir\u00eb me Ismail Kadaren\u00eb, dhe kam qen\u00eb mikprit\u00ebsi i tij n\u00eb\u00a0 Oksford. Un\u00eb e konsideroj at\u00eb jo vet\u00ebm si novelisti m\u00eb i madh shqiptar, por edhe\u00a0 si nj\u00eb prej shkrimtar\u00ebve m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj bot\u00ebror\u00eb t\u00eb dit\u00ebve tona, dhe nuk kam\u00a0 dyshim q\u00eb ai e meriton \u00e7mimin Nobel. Ky \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mendim imi i pal\u00ebkundsh\u00ebm,\u00a0 mendim t\u00eb cilin e mbaj sot dhe t\u00eb cilin e kisha edhe n\u00eb vitin 1997. Un\u00eb besoj q\u00eb\u00a0 Z. Kadare k\u00ebt\u00eb e kupton. Me keqardhje mendoj q\u00eb personi i cili arriti t\u00eb bind\u00eb\u00a0 Z. Kadare 15 vite m\u00eb par\u00eb q\u00eb ta keqkuptoj\u00eb k\u00ebt\u00eb, akoma provon t\u00eb bind\u00eb lexuesit\u00a0 tuaj q\u00eb ta keqkuptojn\u00eb at\u00eb edhe sot.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Malcolm: Gjonlekaj keqinterpreton shkrimin tim p\u00ebr Kadaren\u00eb Artikulli i Gjek\u00eb Gjonlekaj \u2018Nobeli dhe replika midis Kadares\u00eb e Malcolmit\u2019, q\u00eb ju e publikuat m\u00eb 14 gusht, \u00ebsht\u00eb tejet ngat\u00ebrrestar. Gjithsesi, shkrimi\u00a0 kryen nj\u00eb detyr\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr mua: at\u00eb t\u00eb zgjidhjes s\u00eb nj\u00eb misteri q\u00eb m\u00eb\u00a0 ka munduar p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb tashm\u00eb. Kur un\u00eb publikova nj\u00eb&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"class_list":["post-1553","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kritike"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1553","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1553"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1553\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1554,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1553\/revisions\/1554"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1553"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1553"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/revistakuvendi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1553"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}